Chantha

តើអ្វីទៅជា អូម៉ូយ៉ារី (Omoyari - 思いやり)?

អូម៉ូយ៉ារី (Omoyari - 思いやり) គឺជាគោលការណ៍សីលធម៌ និងជាបេះដូងនៃវប្បធម៌ជប៉ុន ដែលមានន័យថា «ការយល់ចិត្ត និងការគិតគូរពីអ្នកដទៃ»។
វាមិនត្រឹមតែជាការអាណិតអាសូរធម្មតានោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជាសមត្ថភាពក្នុងការដាក់ខ្លួនឯងក្នុងស្ថានភាពរបស់អ្នកដទៃ ដើម្បីដឹងថាពួកគេត្រូវការអ្វី មុនពេលពួកគេហើបមាត់សុំជំនួយទៅទៀត។
ខាងក្រោមនេះគឺជាចំណុចសំខាន់ៗដែលពន្យល់ពី អូម៉ូយ៉ារី៖

១. ការដឹងចិត្តដោយមិនចាំបាច់ប្រាប់ (Anticipation)
អូម៉ូយ៉ារី ផ្តោតលើការសង្កេត។ ប្រសិនបើអ្នកឃើញមិត្តភក្តិកំពុងរងា អ្នកមិនចាំបាច់សួរថា "តើអ្នករងាទេ?" នោះទេ ប៉ុន្តែអ្នកនឹងទៅបន្ថយកម្តៅម៉ាស៊ីនត្រជាក់ ឬយកអាវរងាមកឱ្យគេភ្លាមៗ។ នេះគឺជាការឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការដែលមើលមិនឃើញ។

២. ការលះបង់ភាពអាត្មានិយម (Selflessness)
វាតម្រូវឱ្យយើងបន្ទាបខ្លួន និងផ្ដល់អាទិភាពដល់អ្នកជុំវិញខ្លួន។ នៅក្នុងសង្គមជប៉ុន គេជឿថាប្រសិនបើគ្រប់គ្នាអនុវត្តអូម៉ូយ៉ារី នោះពិភពលោកនឹងមានភាពចុះសម្រុងគ្នា ព្រោះគ្រប់គ្នាខ្វល់ខ្វាយពីគ្នាទៅវិញទៅមក។

៣. ការបង្ហាញតាមរយៈសកម្មភាពតូចតាច
អ្នកមិនចាំបាច់ធ្វើរឿងធំដុំដើម្បីបង្ហាញអូម៉ូយ៉ារីនោះទេ៖
• ការរក្សាភាពស្ងប់ស្ងាត់៖ ការមិននិយាយទូរសព្ទឮៗក្នុងឡានក្រុង ដើម្បីកុំឱ្យរំខានអ្នកដទៃ។
• ការរៀបចំទុកជាមុន៖ ការបត់ឆត្រដែលសើមឱ្យមានរបៀប ដើម្បីកុំឱ្យទឹកខ្ទាតដាក់អ្នកដែលដើរក្បែរ។
• ការផ្ដល់ភាពងាយស្រួល៖ ការទុកកន្លែងទំនេរឱ្យអ្នកដទៃដើរបានស្រួលក្នុងជណ្ដើរយន្ត។

សរុបមក៖ អូម៉ូយ៉ារី គឺជាសិល្បៈនៃការរស់នៅដោយ «មើលឃើញតម្រូវការរបស់អ្នកដទៃតាមរយៈភ្នែករបស់ពួកគេ»។ វាគឺជាការបង្កើតសុភមង្គលតូចៗតាមរយៈការយកចិត្តទុកដាក់ដែលចេញពីបេះដូងពិតប្រាកដ។

តើអ្វីទៅជា ហ្គាម៉ាន (Gaman-我慢 )?

ហ្គាម៉ាន (Gaman - 我慢) គឺជាទស្សនវិជ្ជា ឬគោលការណ៍រស់នៅដ៏សំខាន់មួយរបស់ជនជាតិជប៉ុន ដែលមានន័យថា «ការអត់ធ្មត់» ឬ «ការតស៊ូស៊ូទ្រាំ»។

ខាងក្រោមនេះគឺជាចំណុចសំខាន់ៗដែលពន្យល់ពីអត្ថន័យនៃ Gaman៖
១. អត្ថន័យស៊ីជម្រៅ
Gaman មិនមែនគ្រាន់តែជាការអត់ធ្មត់ធម្មតានោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជាសមត្ថភាពក្នុងការ ស៊ូទ្រាំនឹងស្ថានភាពពិបាកៗ ការឈឺចាប់ ឬទុក្ខលំបាក ដោយរក្សាភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ។ វាផ្តោតលើការគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍មិនឱ្យបង្ហាញចេញមកក្រៅ ទោះបីជាខាងក្នុងកំពុងជួបបញ្ហាបែបណាក៏ដោយ។

២. គោលបំណងនៃ Gaman
• រក្សាសុខដុមរមនាក្នុងសង្គម៖ ជនជាតិជប៉ុនជឿថា ការបង្ហាញអារម្មណ៍មួម៉ៅ ឬការត្អូញត្អែរ អាចរំខានដល់អ្នកដទៃ និងសន្តិភាពក្នុងក្រុម។
• ការពង្រឹងផ្លូវចិត្ត៖ វាត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាគុណធម៌មួយដែលបង្ហាញពីភាពចាស់ទុំ និងភាពរឹងមាំនៃចរិតលក្ខណៈ។
• ការទទួលខុសត្រូវ៖ វាគឺជាការបំពេញភារកិច្ចឱ្យចប់សព្វគ្រប់ ទោះបីជាស្ថិតក្នុងស្ថានភាពហត់នឿយខ្លាំងក៏ដោយ។

៣. ឧទាហរណ៍នៃការអនុវត្ត Gaman
• ក្នុងកន្លែងធ្វើការ៖ ការស៊ូទ្រាំធ្វើការងារដែលសម្ពាធខ្លាំងដោយមិនត្អូញត្អែរ។
• ក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ៖ ការតម្រង់ជួររង់ចាំដោយរបៀបរៀបរយ ទោះបីជាត្រូវរង់ចាំយូរក៏ដោយ។
• ក្នុងគ្រាអាសន្ន៖ បន្ទាប់ពីមានគ្រោះមហន្តរាយធម្មជាតិ (ដូចជាការរញ្ជួយដី) គេតែងឃើញជនជាតិជប៉ុនមានភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងជួយគ្នាទៅវិញទៅមកដោយមិនស្លន់ស្លោ ដែលនេះគឺជាឥទ្ធិពលនៃ Gaman។

៤. ភាពខុសគ្នារវាង Gaman និងការបោះបង់
Gaman មិនមែនជាការចុះចាញ់ ឬការអស់សង្ឃឹមនោះទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ វាគឺជា ការតស៊ូដោយក្តីសង្ឃឹម។ គេស៊ូទ្រាំនៅថ្ងៃនេះ ដើម្បីសម្រេចបានលទ្ធផលល្អនៅថ្ងៃមុខ ឬដើម្បីភាពរីកចម្រើននៃសហគមន៍ទាំងមូល។

ចំណាំ៖ ទោះបីជា Gaman មានគុណសម្បត្តិជួយឱ្យមនុស្សរឹងមាំ ប៉ុន្តែអ្នកជំនាញខ្លះក៏យល់ថា ប្រសិនបើប្រើប្រាស់វាខ្លាំងពេក (ការលាក់ទុក្ខព្រួយម្នាក់ឯង) វាអាចបង្កជាសម្ពាធផ្លូវចិត្ត ឬស្ត្រេសបានផងដែរ។

តើអ្វីជា ហារ៉ា ហាឈី ប៊ូ​?

ហារ៉ា ហាឈី ប៊ូ (Hara Hachi Bu) គឺជាទស្សនវិជ្ជា ឬទម្លាប់នៃការញ៉ាំអាហាររបស់ជនជាតិជប៉ុន ដែលមានប្រភពដើមមកពីតំបន់អូគីណាវ៉ា (Okinawa)។ តំបន់នេះត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា "តំបន់ខៀវ" (Blue Zone) ដែលប្រជាជនមានអាយុវែងជាងគេបំផុតនៅលើពិភពលោក។

អត្ថន័យនៃពាក្យនេះគឺ៖ "ញ៉ាំឱ្យឆ្អែតត្រឹមតែ ៨០ភាគរយ"។

១. គោលការណ៍សំខាន់ៗ
គោលគំនិតនេះផ្អែកលើការយល់ដឹងថា ខួរក្បាលត្រូវការពេលវេលាប្រហែល ១៥ ទៅ ២០ នាទី ដើម្បីទទួលបានសញ្ញាពីក្រពះថា "យើងឆ្អែតហើយ"។ ប្រសិនបើយើងញ៉ាំរហូតដល់មានអារម្មណ៍ថាឆ្អែតខ្លាំង មានន័យថាយើងបានញ៉ាំលើសកម្រិតដែលរាងកាយត្រូវការបាត់ទៅហើយ។

២. របៀបអនុវត្ត Hara Hachi Bu
ដើម្បីអនុវត្តទម្លាប់នេះ អ្នកអាចសាកល្បងវិធីសាស្ត្រងាយៗដូចជា៖

- ញ៉ាំយឺតៗ៖ ទំពារឱ្យបានម៉ត់ល្អ ដើម្បីឱ្យខួរក្បាលមានពេលទទួលសញ្ញាឆ្អែត។
- ផ្តោតលើអាហារ៖ កុំមើលទូរស័ព្ទ ឬទូរទស្សន៍ពេលញ៉ាំ ព្រោះវាធ្វើឱ្យយើងញ៉ាំភ្លេចខ្លួន។
- ប្រើចានតូចៗ៖ ការប្រើចានតូចជួយឱ្យយើងមានអារម្មណ៍ថា អាហារមានបរិមាណច្រើន ទោះបីជាយើងញ៉ាំតិចក៏ដោយ។
- ឈប់នៅពេលលែងឃ្លាន៖ ត្រូវចាំថា "ឈប់នៅពេលលែងឃ្លាន" មិនមែន "ឈប់នៅពេលឆ្អែតណែនពោះ" នោះទេ។

៣. អត្ថប្រយោជន៍ចំពោះសុខភាព
- ជួយគ្រប់គ្រងទម្ងន់៖ ការកាត់បន្ថយកាឡូរីដែលលើសបាន ២០ភាគរយ ជួយការពារការធាត់លើសទម្ងន់។
- ជួយប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ៖ ក្រពះមិនធ្វើការធ្ងន់ធ្ងរពេក ដែលកាត់បន្ថយបញ្ហាឆ្អល់ពោះ ឬហើមពោះ។
- បង្កើនថាមពល៖ បន្ទាប់ពីញ៉ាំរួច អ្នកនឹងមិនមានអារម្មណ៍ងងុយដេក ឬស្ពឹកស្រពន់ដូចការញ៉ាំឆ្អែតណែនពេកនោះទេ។
- ពន្យារអាយុជីវិត៖ ការញ៉ាំក្នុងកម្រិតមធ្យមជួយកាត់បន្ថយការរលាកក្នុងរាងកាយ និងជំងឺផ្សេងៗ។

សរុបមក Hara Hachi Bu មិនមែនជារបបអាហារតឹងរ៉ឹងនោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជាការផ្លាស់ប្តូរផ្នត់គំនិត ដើម្បីឱ្យយើងរស់នៅប្រកបដោយតុល្យភាព និងសុខភាពល្អ។