Wai Yan . Digital x Analytics

Certificate Trap ရန်အပေါင်းကင်းဝေးကြပါစေ။

မနေ့က Digital Marketing group တစ်ခုထဲမှာ ညီမလေးတစ်ယောက်မေးထားတဲ့ မေးခွန်းလေးတစ်ခုတွေ့ပြီး ဒီစာကိုရေးဖြစ်တယ်။ သူမေးထားတဲ့မေးခွန်းကတော့ လက်ရှိ experience ရှိပြီးသား marketer တစ်ယောက်အနေနဲ့ မေးထားပေမယ့် ဆက်စပ်ပြီးတွေးရရင် လက်ရှိ လုပ်ငန်းခွင်ထဲကသူတွေအတွက်ရော၊ အခုလက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံမှာရှိတဲ့ Fresh grad တွေ၊ အခုမှ Digital Marketing field ထဲစဝင်ချင်တယ်၊ ဒါပေမယ့် ဘယ်ကစရမလဲဆိုတာ မသိသေးတဲ့သူတွေနဲ့ တော်တော်လေးစဉ်းစားရခက်တဲ့ မေးခွန်းပဲ။ (Certificate တွေကမရှိမဖြစ်လား)???

ကျွန်တော်ကိုယ်တိုင်လည်း အဲ့ဒီညီမလေးနေရာမှာ ရောက်ခဲ့ဖူးတယ်ဆိုတော့ အဲ့ဒီခံစားချက်ကိုနားလည်တယ်။ ကျောင်းပြီးခါနီး ၂၀၁၉ (Covid) မဖြစ်ခင်ကာလတွေတုန်းက SFU မှာ Marketing SQA Diploma တစ်ခုစတက်ဖူးတယ်။ ကြားထဲမှာတော့ Covid တွေဖြစ်ပြီး ၂၀၂၁ လောက်မှ Diploma ရခဲ့တယ်။ ကြားထဲမှာတော့ အတန်းကို Online class ကနေ join လိုက်၊ သူငယ်ချင်းတွေနဲ့ စာအတူလုပ်လိုက်၊ game ဆော့လိုက်နဲ့ပဲဖြတ်သန်းပြီး Covid ကာလကိုကျော်ခဲ့တယ်။

အဲ့ဒါနဲ့ Diploma တစ်ခုရခဲ့တယ်ပေါ့။ ဒါပေမယ့် အဲ့ဒီနောက်ပိုင်းလုပ်တဲ့အလုပ် (၂) နေရာမှာ ကိုယ်ရခဲ့တဲ့ Diploma က ကိုယ်မျှော်လင့်ထားသလောက် ခရီးမပေါက်ဘူးဆိုတာသိလာတယ်။ CV ထဲမှာတော့ Marketing နဲ့ဆိုင်တဲ့ Certificate ဆိုရင်တော့ တစ်ခုအနေနဲ့တော့ထည့်လို့ရကောင်းရမယ်။ ဒါပေမယ့် တစ်ကယ့်လက်တွေ့အလုပ်မှာတော့ Diploma အတန်းကနေရလာခဲ့တဲ့ knowledge အနည်းအကျဉ်းလောပ်ပဲအသုံးဝင်တော့တယ်။ ကျန်တဲ့ အချိန်တော်တော်များများမှာ ကိုယ်တိုင်စဉ်းစားတွေးခေါ်ပြီး action ယူရတာမျိုး။

ဥပမာပေးရရင် အခုအလုပ်မတိုင်ခင်က Loyalty platform တစ်ခုမှာ Digital Marketing ပိုင်းမှာလုပ်ခဲ့တုန်းကဆို ads တွေ run ခဲ့တာမျိုးမရှိပဲ Content ပိုင်းလောက်ပဲ manage လုပ်ခဲ့ရတယ်။ ကျန်တဲ့အချိန်တော်တော်များများမှာ Excel sheet ကြီးဖွင့်ပြီး User acquisition နဲ့ retention rate တွေကောင်းအောင် ဘယ်လို digital campaign တွေ run ရမလဲ၊ ဘယ်လို mechanic approach တွေနဲ့ ချဉ်းကပ်ရမလဲ၊ budget ဘယ်လောက်သုံးပြီး cost per acquisition တွေ ဘယ်လို efficient ဖြစ်ဖြစ်ရအောင်ယူရမလဲဆိုတာကို Excel sheet ထဲမှာ အကုန် data တွေတွက်ချက်ပြီးမှ platform ပေါ်မှာ campaign run ရတာမျိုး။ ပြီးတော့ loyalty app ဖြစ်တဲ့အလျောက် user တွေ journey တစ်လျှောက် engage လုပ်သမျှ touch point တွေကို ရနိုင်သမျှ analyze လုပ်ဖို့အတွက် အဲ့ဒီတုန်းက Business Intelligence BI team နဲ့ အနီးကပ်အလုပ်လုပ်ရတယ်။ အဲ့ဒီကနေစပြီး SQL ကိုစပြီး အကျွမ်းတဝင်အသုံးပြုလာရတယ်။ နေ့တိုင်းနီးပါး query တွေရေးပြီး လိုအပ်တဲ့ insight တွေထုတ်ရတာမျိုး။

ဒီအထိ အလုပ်မှာ အသုံးချရတဲ့ skill တွေနဲ့ တွေးခေါ်မှုတွေက ဘယ်သင်တန်းကမှ မသင်ပေးခဲ့ဘူး။ ပုံမှန် Marketer တွေမုန်းတဲ့ Excel sheet ကို ထမင်းနဲ့ရေလို သုံးနိုင်အောင် ကိုယ်တိုင် နေ့ဒဓူဝ သုံးလိုက်၊ လိုချင်တဲ့ insight ရအောက်ဘယ်လို formula တွေရှိလဲဆိုတာကို google ခေါက်လိုက်နဲ့၊ SQL ဆိုလည်း BI team ကအကိုတွေရေးတဲ့ query တွေကို save ထားပြီးကိုယ်ကိုတိုင်ရေးလိုက်၊ နားလည်အောင်ကြိုးစားလိုက်နဲ့ပဲ အလုပ်ကို ကောင်းမွန်စွားပြီးမြောက်အောင် ကြီုးစားခဲ့တာပဲ။

အခုရောက်နေတဲ့ အလုပ်မှာကျတော့ အရင်အလုပ်နဲ့ အတူတော့ပဲ Digital Marketing နဲ့ Data Analytics ပိုင်းကိုပိုရောက်သွားပြန်ရော။ အရင်တုန်းက insurance company အကြီးတစ်ခုမှာ Facebook campaign အနည်းအကျဉ်း run ခဲ့ဖူးပေမယ့် ဒီမှာကျတော့ နေ့တိုင်းနီးပါး campaign အသစ်တွေ၊ adsတွေ run ရပြန်ရော၊ အလုပ်တစ်ခုနဲ့ တစ်ခုကြားထဲမှာ နှစ်တော်တော်ကြာတော့ စစချင်းတော့ ကြောက်ပေမယ့် အခုဆို (၂) နှစ်ထဲဝင်လာတဲ့အချိန်မှာ အရင်တုန်းကလောက် မခက်ခဲတော့ပြန်ဘူး။ အခုဆို ဒေါ်လာသိန်းနဲ့ချီတဲ့ campaign ပေါင်းများစွာကို ယုံကြည်ချက်ရှိရှိနဲ့ run နိုင်သွားတာမျိုး၊

ပြီးတော့ တစ်ခုပိုလာတာကျ campaign တစ်ခု စ run ပြီဆိုတာနဲ့ daily monitoring လုပ်ပြီး campaign performance ကိုစောင့်ကြည့်၊ weekly data တွေကို compare လုပ်ပြီး campaign performance ပေါ်မူတည်ပြီး optimize လုပ်လိုက် scale လုပ်လိုက်နဲ့ campaign မပြီးမချင်းကြည့်ရတာမျိုး။ camapign ပြီးပြီဆိုရင်လည်း campaign ရဲ့ actual result နဲ့ target rate တွေ၊ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ် rate တွေနဲ့ ယှဉ်ပြီး ဘာကြောင့် campaign performance က ကောင်းလာရသလဲ၊ ဆိုးလာရသလဲဆိုတာကို ဘက်ပေါင်းစုံ (Data-wise ရော၊ contextual-wise ရော) ကြည့်ပြီး သုံးသပ်ပြီး insight တွေထုတ်ရတာ၊ နောက်ဆုံး senior management ကိုပြဖို့အတွက် reporting ကို အရှင်းဆုံးနဲ့ အထိရောက်ဆုံးဖြစ်အောင် ပြင်ဆင်ရတာမျိုးတွေအထိ လုပ်ဖြစ်လာတယ်။

ဒီမှာဆိုလည်း ဒါတွေအကုန်လုံးက ဘယ်သင်ခန်းစာတစ်ခုထဲမှာမှ အကုန်လုံး cover မလုပ်နိုင်သလို ဒါတွေအားလုံးအတွက် ရော့ blueprint လက်စွဲစာအုပ်ဆိုပြီး ရှိမနေဘူး။ ကိုယ့်ဘာကိုယ် test, learn, iterate လုပ်ရင်းနဲ့ပဲ ရှေ့ဆက်ရတာချည်းပဲ။

ဆိုတော့ ဒီမှာ အခုခေတ်လူငယ်တွေတော်တော်များများကြားမှာ ဒွိဟဖြစ်နေတဲ့ အရာတစ်ခုကို ဖြေရမယ်ဆိုရင် Certificate တွေ သင်တန်းတွေမတိုင်ခင် ကိုယ့်အနေနဲ့ ဘယ်ကိုရောက်ချင်လဲဆိုတဲ့ goal ကိုအရင်သိဖို့ကြိုးစားကြည့်ပါ၊ goal သိပြီဆို အဲ့ဒီ goal ကဘယ်လိုပုံစံမျိုးလည်း၊ ဘယ်လို နေရာ တွေမှာ အခွင့်အလမ်းတွေရှိလည်းဆိုတာသိအောင်ကြိုးစားပါ၊ ပြီးမှ အဲ့ဒီ အခွင့်အလမ်းတွေရဖို့အတွက် ငါဘယ်လို skill တွေလိုအပ်လဲဆိုတာကို အဖြေရှာပါ (ဒီမှာ လောဘမကြီးပါနဲ့၊ ကိုယ့်အနေနဲ့ skill လို့ပြောတဲ့နေရမှာ ကိုယ်သွားချင်တဲ့ goal မှာအရေးကြီးဆုံး skill ကိုအရင်ဖြည့်ပါ၊ ပြီးမှ နောက်ထပ်သော လိုအပ်တဲ့ skill တွေကို တဖြည်းဖြည်းလိုက်ဖြည့်ပါ)၊ skill တိုင်းမှာ average ဖြစ်ဖို့ထက်စာရင် skill (၃) ခုလိုရင် အရေးကြီးဆုံးဖြစ်တဲ့ skill ကို master level ရောက်တဲ့အထိ အရင်ဖြည့်ပါ၊ ကျန်တဲ့ skill နှစ်ခုကို နောက်မှ တဖြည်းဖြည်း အချိန်ပေးပြီး above average ရောက်အောင်သွားပါ။

ဒီလို skill တွေ knowledge တွေဖြည့်တဲ့နေရမှာ သတိထားရမှာက formal education (learning) ကိုချည်းပဲ အားမကိုးပါနဲ့။ ကိုယ့်အနေနဲ့ နေ့ဒဓူဝ လုပ်နေရတဲ့ အရာတွေမှာ သင်ယူမှုကို ရသလောက်ထည့်ပြီး သင်ယူပါ။ ကျွန်တော်ကတော့ informal learning လို့ပဲ နာမည်တပ်လိုက်ပါ့မယ်။ ဥပမာ ကိုယ့်အနေနဲ့ ဒီနေ့ လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်တစ်ယောက်နဲ့စကားပြောရင်းနဲ့ ကိုယ်မသိသေးတဲ့အရာတစ်ခုကို သိရှိနားလည်သွားတာမျိုး၊ ကိုယ့်ရဲ့ အကြီး(သို့) အငယ်တစ်ယောက်ယောက်ဆီက စဉ်းစားတွေးခေါ်နည်းတစ်ခုက်ို ပြန်ပြီး သုံးသပ်တာမျိုး၊ နောက်ဆုံး Facebook နဲ့ TikTok လို social platform ထက်ပိုတဲဲ့ Reddit တို့၊ YouTube တို့မှာ ကိုယ်နားလည်လိုတဲ့ အကြောင်းအရာတွေ ရှာဖွေမွှေနောက်တာမျိုးတွေ လုပ်ကြည့်ပါ။ ကျွန်တော့်ရဲ့ personal experience အရဆိုရင် ယနေ့အထိ ကိုယ်သိတဲ့တတ်တဲ့အရာတွေအားလုံးရဲ့ ၇၀% ကျော်က informal learning ကနေလာပြီး ကျန်တဲ့ ရာခိုင်နှုန်း အနည်းငယ်ကပဲ formal learning ကနေ ရခဲ့တာပါ။

ဒီလိုပြောလို့ formal learning ဖြစ်တဲ့ course တွေ၊ class တွေ မ join သင့်တော့ဘူးလို့ဆိုလိုတာမျိုးမဟုတ်ပဲ ကိုယ့်အနေနဲ့ ကိုယ်သိထားတဲ့ကိုယ်စိတ်ဝင်စားတဲ့ အရာတစ်ခုကို ပိုပြီး deep dive သွားချင်တယ်၊ ပြီးတော့ အဲ့ဒါနဲ့ ပတ်သက်ပြီး tangible recognition တစ်ခု ပြချင်တယ်ဆိုရင်တော့ course တွေ join တာကောင်းပါတယ်။
(တစ်ချို့သော အကြီးပိုင်း role တွေအတွက်ဆိုရင်လိုအပ်တဲ့ skill တွေ certificate တွေလိုအပ်တာမျိုးလည်းရှိတတ်ပါတယ်) ကျွန်တော်ကိုယ်တိုင်လည်း continuous learning journey တစ်ခုမှာ learning platform တစ်ချို့ကို subscription ဝယ်ပြီး learn နေတဲ့သူပါ။ ပြီးတော့ ကိုယ်က self-pace နဲ့ discipline ကောင်းကောင်းနဲ့ learn လုပ်နိုင်တယ်ဆိုရင်တော့ Coursera တို့ digital learning platform တွေကို subscription ဝယ်ပြီး learn လုပ်လို့ရပါတယ်။ အဲ့ဒါမှ မဟုတ်ပဲ ကိုယ်က ဘေးကနေ push နေမှ ရွေ့တဲ့သူမျိုးဆိုရင်တော့ class တွေ join ပြီး လေ့လာသင်ယူပါ။

ဆိုတော့ အနှစ်ချုပ်အနေနဲ့ Certificate တွေ class တွေ က ကိုယ့်ကို နောက်ကနေ ညွှန်ကြားမောင်းနှင်နေတဲ့ အဖြစ်မျိုးကို အရောက်မခံပဲ ကိုယ်ကိုတိုင်က ကိုယ်သွားချင်တဲ့လမ်းကို ရောက်ဖို့အတွကိ လိုအပ်တဲ့ skill တွေ၊ knowledge တွေ၊ အဲ့ဒီ certificate တွေကို ပြန်ပြီး ခိုင်းနိုင်တဲ့ position မျိုး၊ level မျိုးရောက်ဖို့စပြီး ကြိုးစားကြည့်ပါ။

ပင်ကိုယ်စရိုက်အရဆိုရင် ကျွန်တော့်အနေနဲ့ စောင့်ရတာကို တော်တော်မုန်းပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ကိုယ့်အနေနဲ့ အလျင်လိုပြီး မြန်မြန်ဆန်ဆန်ပြီးရမယ့် အရာတွေမှာ ပိုပြီးအချိန်ပေးရရင် ကသိကအောက်ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါပေမယ့် ဒီနေ့ကြုံလိုက်ရတဲ့ အဖြစ်အပျက်တစ်ခုကတော့ အဲ့ဒီ စိတ်ကို ပြောင်းပြန်လှန်လိုက်သလိုပါပဲ။ ဒီနေ့ နေ့လယ်က ရေမွှေး ဝယ်ချင်တာနဲ့ ရေမွှေးဆိုင်တစ်ဆိုင်ရောက်ဖြစ်တယ်။ ရောက်တော့ ကိုယ့်ရှေ့မှာ ကိုယ့်လို customer ၂ ယောက်လောက်ရှိနေတယ်။ ဆိုင်မှာကလည်း ဝန်ထမ်းက (၃)ယောက်လောက်ပဲရှိတာမှာ (၁)ယောက်ကတော့ cashier ဆိုတော့ ကျန်တဲ့ (၂)ယောက်ကပဲ ဒိုင်ခံ ရှင်းပြနေတယ်။ ကျွန်တော်လည်း ဝင်လာရော အဲ့ဒီက ဝန်ထမ်းအကိုက အေးဆေးပဲ။ အကို ထိုင်ပြီး ရေလေးဘာလေးသောက်ပါဦး ဆိုပြီး ပြုံးပြနှုတ်ဆက်တယ်။ ဒါနဲ့ ကျွန်တော်လည်း ထိုင်ပြီး သူများတွေ ကိုလိုက်ပြီး စပ်စုကြည့်တာပေါ့
အရှေ့က ဝယ်နေတဲ့ တစ်ယောက်က သူ့အတွက် ယောင်္ကျားလေးသုံးရေမွှေးကို အပြီအပြင် ရွေးနေတာ။ ဝန်ထမ်းအကိုကလည်း လုံးဝ အချက်ကျလက်ကျနဲ့ကို ရှင်းပြတာ။ အဲ့တာနဲ့ ၁၀ မိနစ်လောက်ကြာသွားရော။ ရှေ့ကလူက ပိုက်ဆံရှင်းမယ်ဆိုတော့ အိုကေ ကိုယ့်အလှည့်ပေါ့ဆိုပြီး ဟန်ပဲပြင်ရသေးတယ်။ အဲ့ဒီ တစ်ယောက်က မိန်းကလေးရေမွှေးပါ ကြည့်ချင်တယ်ဆိုပြီး ဖြစ်ပြန်ရော၊ အဲ့ဒီချိန်မှာလည်း ဝန်ထမ်းအကိုက option တွေတစ်ခုပြီးတစ်ခုပြ၊ customer က D&C Light Blue ကြိုက်သွားပြီ။ ဒါယူမယ်လို့ပြောသည့်တိုင်အောင်သူက တစ်ခြား option တွေပြပြီး ယှဉ်ကြည့်ခိုင်းသေးတာ။ (ဒီမှာ သတိထားမိတာက ဝန်ထမ်းအကိုက သူ့အနေနဲ့ ရောင်းရဖို့ထက် သူ့အနေနဲ့ customer စိတ်ကြိုက်ဖြစ်တဲ့ ရေမွှေးရသွားဖို့ကို ပိုပြီး အားသန်တာကိုတွေ့ရတယ်)

အဲ့ဒီလိုနဲ့ ၂၀ မိနစ်လောက်လည်းကြာရော ကျွန်တော့်အလှည့်ရောက်ပါလေရော၊ အဲ့ဒါနဲ့ အရင်က အမတစ်ယောက် ပြတဲ့ ​Victoria Secret tease လေးကို photo ထုတ်ပြတော့ ဒီမှာတော့ VS တော့မရှိဘူး။ အကို။ ဒါပေမယ့် သူနဲ့ နီးစပ်တဲ့ အနံ့ရမယ့်ဟာပြပေးမယ်၊ အနံ့ကိုသိတယ်မလားဆိုပြီးမေးပြီး ပြပေးတယ်။ တစ်ကယ်လည်းပြတော့ ကိုယ်ရှာနေတဲ့ sweet ဖြစ်တဲ့ အနံ့ရတယ်။ ကြိုက်လည်းကြိုက်တယ်။ ဒါပေမယ့် အဲ့ဒီမှာတင်မပြီးသေးဘူး။ သူက တစ်ခြားဆင်တူ တစ်ခု ထပ်ထုတ်ပြတယ်။ ဒါကတော့ smooth ဖြစ်တာထက်စာရင် ပိုပြီး strong ဖြစ်မယ်၊ but still sweet ဆိုပြီး။ အဲ့တာလည်း ကြိုက်သွားပြန်ရော၊ အဲ့ဒါနဲ့
နောက်ထပ် ယောင်္ကျားလေးဆန်ဆန် woody ဖြစ်တာလေးကြည့်ချင်တယ်ဆိုတော့ ထပ်ပြီးရှင်းပြ၊ option တွေထုတ်ပြပြန်ရော၊ ဒီမှာ သူ့အနေနဲ့ အရှေ့က customer ကိုရှင်းပြတဲ့အတိုင်း သေသေချာချာကို ရှင်းပြပြီး ဒီလို woody အနံ့ဆို နေ့တိုင်း သုံးလို့မကောင်းဘူး၊ ပွဲတွေ ရှိမှရံဖန်ရံခါဆွတ်ရတာမျိုး၊ date ဆိုလည်း first date မှာဆိုရင်တော့ ကောင်းတယ်ဆိုတာမျိုး၊ နောက်ဆို အီသွားမယ်ဆိုတာမျိုး။ 🤣 အဲ့ဒါနဲ့ ၁၅
မိနစ်လောက် သူပြောကိုယ်နားထောင်နဲ့ sweet ဖြစ်တာရယ် woody ဖြစ်တာရယ် ဝယ်လာလိုက်တယ်။
-------

ဒီမှာပေးချင်တဲ့ message က ကိုယ်တွေလုပ်တဲ့ အလုပ်တွေမှာလည်း အဲ့ဒီ ဝန်ထမ်းအကိုလို mindset တစ်ခုထားဖို့သင့်တယ်။ ကိုယ်လုပ်တဲ့အလုပ် ကိုယ်ပဲသိနေရင်ရပြီ၊ ကိုယ့်ရဲ့ stakeholder တွေသိစရာမလိုဘူးဆိုတဲ့ အရာက ကိုယ့်အတွက်ရော၊ ကိုယ့်ရဲ့ လုပ်ငန်းအတွက်ရော မကောင်းတဲ့အရာလို့ပြောလို့ရတယ်။ အရှေ့က ဥပမာဆို ဝန်ထမ်းအကိုအနေနဲ့ သူသိထားတဲ့ ရေမွှေးအကြောင်းကို လုံးစေ့ပတ်စေ့ ရှင်းပြရင်း ဘယ်လို occasion တွေမှာ ဘယ်လိုသုံးသင့်တယ်၊ ဒီလို အနံ့ကို ကြိုက်ရင် ဒါ့အပြင် ဒီ option တွေရှိတယ်၊ အရေးကြီးဆုံးကတော့ အဲ့ဒီအကြောင်းအရာတွေကို အချိန်ယူပြီး နားဝင်အောင်ရှင်းပြတာပဲ။ အဲ့တာက အခုခေတ်လုပ်ငန်းခွင်မှာ အရေးကြီးတဲ့ soft skill တစ်ခုဖြစ်လာပြီ။

ကျွန်တော်ဆိုလည်း ကိုယ့်လုပ်ငန်းခွင်မှာဆို ကိုယ်လုပ်တဲ့ အလုပ်ရယ် impact တွေကို အချိန်ရရင်ရသလို ကိုယ့် အဖွဲ့အစည်းသိအောင် sharing လုပ်တာမျိုး၊ digital marketing မှာသိထားသင့်တဲ့ key metrics တွေနဲ့ သူတို့ရဲ့ campaign/project goal နဲ့ performance တွေအပေါ် ဘယ်လိုသက်ရောက်မှုရှိလဲဆိုတာကို digital marketing background မရှိတဲ့သူတွေကို နားလည်အောင်ရှင်းပြတာမျိုးတွေ လုပ်ဖြစ်တယ်။

အဲ့တော့မှ ကိုယ့်ရဲ့ stakeholder တွေက ကိုယ်လုပ်နေတဲ့အလုပ်တွေရဲ့ အရေးပါမှု၊ သက်ရောက်မှုတွေကို ပိုသိပြီး organization goal မှာ ဘယ်လောက်အရေးကြီးလဲဆိုတာကို ပိုမြင်လာတာမျိုးဖြစ်လာတာ။ ဒါပေမယ့် အဲ့လို သိအောင်နားဝင်အောင်ရှင်းပြဖို့ဆိုတာကလည်း အချိန်တစ်ခုပေးရသလို အဲ့ဒီပေးရတဲ့ အချိန်အတွက်လည်း ကိုယ့်ဘက်က သေသေချာချာစိတ်ရှည်ပြီး တစ်ခြားသူနားလည်အောင်ရှင်းပြပေးဖို့လိုအပ်တယ်။

result ကတော့ အခုဆို ကျွန်တော့်အနေနဲ့ ရေမွှေးနောက်တစ်ခါ ထပ်ဝယ်တော့မယ်ဆို ခုနက ဆိုင်မှာပဲသွားဝယ်ဖြစ်တော့မှာပါ။ အဲ့ဒီထက်ပိုကောင်းတဲ့ service မျိုး customer experience မျိုးပေးနိုင်တဲ့ နောက်တစ်ဆိုင်ရှာမတွေ့မချင်း။

ကိုယ့်အနေနဲ့လည်း တွေးကြည့်ပါ။ ကိုယ်အခုရောက်နေတဲ့နေရာမှာရယ်၊ ကိုယ်လုပ်နေတဲ့အလုက်မှာဆို ဘာတွေပိုကောင်းအောင်လုပ်လို့ရလည်းဆိုတာ။ ကိုယ်တစ်ယောက်တည်းအပြင် ကိုယ်နဲ့အတူ လက်တွဲလုပ်နေတဲ့ သူတွေကို ဘယ်လို empower ဖြစ်အောင်လုပ်လို့ရလဲဆိုတာ။

Meta ရဲ့ Ad sequence feature

၂၀၂၆ အစပိုင်းမှာ Meta ကနေ release လိုက်တဲ့ feature တွေထဲမှာဆိုရင် အခုပြောပြပေးမယ့် ad sequence feature ကိုတော့ တော်တော်လေးသဘောကျတယ်။

ဒါပေမယ့် ဒီ feature က အခုမှစပြီးပေးတာမဟုတ်ပဲ အရင်ကတည်းက ရှိပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ Campaign buying type မှာ ပုံမှန် run နေကျ "Auction" type မှာမရခဲ့ပဲ budget များများနဲ့ run ရတဲ့ "Reservation" type မှာပဲရခဲ့တာပါ။

ဒါပေမယ့် ဒီနှစ်ကစပြီး ဒီ ad sequence ကို "Auction" type campaign မှာစပြီး အသုံးပြုလို့
ရနေပါပြီ။

______

ဒီမှာ ad sequencing ကိုနားလည်အောင်ပြောရရင် ကျွန်တော်တို့ Awareness campaign တစ်ခုမှာ ကိုယ့်ရဲ့ product တစ်ခုကိုကြော်ငြာမယ်ထားပါတော့။

ကိုယ့် product ရဲ့ unique feature ကို ကြော်ငြာ ၁ (Ad #1) မှာပြောမယ်၊ အဲ့ဒီကနေ နောက်ထပ် ကြော်ငြာ ၂ (Ad #2) မှာ social proof ဖြစ်ကြောင်းကို UGC content ဒါမှမဟုတ် testimonial အကြောင်းပြောမယ်၊ နောက်ဆုံး ကြော်ငြာ ၃ (Ad #3) မှာဆိုရင် daily lifestyle မှာ ဘယ်လောက်အသုံးဝင်ကြောင်းပြောမယ်။

အဲ့ဒီလို မတူညီတဲ့ message တွေပြောတဲ့အချိန်မှာ ကိုယ်က ကိုယ် target ပစ်တဲ့ audience
တွေကို ကြော်ငြာတွေကို အစဉ်လိုက် ကြော်ငြာ (၁) ပြပြီးမှ ကြော်ငြာ (၂) ပြမယ်၊ ကြော်ငြာ (၂) မြင်ပြီးမှ ကြော်ငြာ (၃) ပေးမြင်မယ်ဆိုတာမျိုးကို ဒီ ad sequence မှာအသုံးပြုလို့ပါတယ်။

____

အခုလက်ရှိမှာတော့ ဒီ ad sequence ကို Awareness နဲ့ Engagement campaign တွေမှာ အသုံးပြုလို့ရမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် တစ်ခြား requirement တွေအနေနဲ့ဆိုရင်

✅campaign ကာလက အနည်းဆုံး (၇) ရက်ရှိရပါမယ်
✅Ad set အောက်မှာ အနည်းဆုံး ad (၂)ခုရှိရပါမယ်
✅Frequency က target frequency ဖြစ်ရပါမယ်
✅Budget ကလည်း daily budget မရပဲ lifetime budget ဖြစ်ရပါမယ်
✅Manual bid control လည်းလုပ်လို့မရပါဘူး။ auto optimize မှရပါမယ်

ဒီမှာဆိုရင် ကိုယ့်ရဲ့ brand or product အကြောင်းကို story telling ကောင်းကောင်းပြောနိုင်ရင်ပြောနိုင်သလောက်ထိရောက်ပါတယ်။ ပြီးတော့ ဒီမှာ ကိုယ့်ကြော်ငြာတွေက ပြန့်ကျဲသွားတာမဟုတ်တော့ပဲ ဒီကြော်ငြာကို မြင်ပြီးတဲ့သူမှသာ နောက်ထပ်ကြော်ငြာကိုမြင်ရတာဖြစ်တဲ့အတွက်မို့ ကိုယ့်ရဲ့ targeting strategy ကောင်းရင်ကောင်းသလောက် awareness or engagement ပိုရနိုင်ပါတယ်။

နောက်ရက်တွေမှပဲ ဒါနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ အသေးစိတ် video လေးကို တင်ပေးသွားပါ့မယ်။ အားလုံးပဲ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။

Creator ဖြစ်ဖို့ user အရင်ဖြစ်ဖို့လိုတယ်။

ဒီစကားက ကျွန်တော့်ခေါင်းထဲမှာရှိတာ တော်တော်ကြာနေပါပြီ။ ဘယ်ကနေစလဲဆိုရင် ရုံးက TikTok မှာစပြီး content တွေတင်မယ်။ product တွေ promote လုပ်မယ်ဆိုတဲ့အချိန်မှာ ကျွန်တော့်အနေနဲ့ ဘယ်ကနေ စလို့ content တွေ create ရမလဲဆိုတာ idea ရှိမနေခဲ့ပါဘူး။ ဒဲ့ဒီကာလတွေမှာလည်း ကျွန်တော်ကိုယ်တိုင် TikTok အကောင့်မရှိသလို အချိန်တော်တော်များများမှာ Facebook နဲ့ Instagram မှာပဲ သုံးဖြစ်နေတာပါ။

ဒါနဲ့ ၂၀၂၅ ရောက်တော့ VPN တွေသုံးရခက်လာတာရယ်၊ ရုံးကလည်း TikTok ပေါ်မှာ ပိုပြီးကြော်ငြာချင်တာရယ်နဲ့ TikTok အကောင့်စဖွင့်ဖြစ်တယ်။ စစချင်းမှာတော့ သိပ်ပြီးမသုံးဖြစ်ဘူး။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ အရမ်းစွဲလို့။ Second ပိုင်းကြည့် scroll လိုက် ထပ်ကြည့်၊ ထပ် scroll လိုက်နဲ့ အချိန်ဘယ်လို ကုန်လို့ကုန်မှန်းမသိ။

ဒါပေမယ့် ၂၀၂၅ အကုန်ပိုင်းမှာ ကိုယ်ပိုင် vlog လေးတွေရိုက်ချင်တယ်ဆိုပြီး idea ရအောင်ရယ်၊ TikTok ပေါ်မှာရော vlog လေးတွေတင်ချင်တယ်ရယ် ဆိုပြီး TikTok ကိုပိုသုံးဖြစ်လာတယ်။ သုံးတာကြာလာတာနဲ့အမျှ သူများတွေ TikTok ပေါ်မှာ ဘယ်လို content တွေတင်တယ်၊ ဘယ်လို ပုံစံမျိုးနဲ့တင်တယ် ဆိုတောတွေ သတိထားကြည့်ဖြစ်လာတယ်။ နောက်လည်းကျရော ကိုယ်ကိုတိုင်ပါ ရိုက်ထားတဲ့ video လေးတွေ၊ photo လေးတွေကိုပါ Capcut နဲ့ edit လုပ်ပြီး စမ်းတင်ကြည့်တယ်။

ထားပါတော့။ အဓိကပြောချင်တာကတော့ ကိုယ်ကိုယ်တိုင် creator လုပ်မယ်လို့ စဉ်းစားတယ်ဆိုရင် ကိုယ် create လုပ်မယ့် platform ပေါ်မှာ user တစ်ယောက်အနေနဲ့ အသုံးပြုပြီး experience ယူကြည့်ပါ။ အရင်။ user တစ်ယောက်အနေနဲ့ platform နဲ့ ပိုရင်းနှီးလာပြီး အချိန်တစ်ခုအတွင်းမှာ ကိုယ် target ထားချင်တဲ့သူတွေရဲ့ behaviour နုဲ့ trend တွေသိလာပြီဆို ကိုယ့်အနေနဲ့ creator level မှာ တော်တော်လေးအဆင်ပြေလာပါလိမ့်မယ်။

ဒီမှာ user level အနေနဲ့ရော creator level အနေနဲ့ရော ကိုယ်ဖြစ်ချင်တဲ့အရာတွေကို စမ်းသပ်ဖို့ မကြောက်ပါနဲ့။ တော်တော်များများက ဟင်၊ ဒီ platform ကြီးနဲ့ မရင်းနှီးဘူး မသုံးချင်ဘူး၊ ဆိုပြီး အစမှာ တန့်ကျကြောက်ကျတာများပါတယ်။ ကျွန်တော်လည်း အပါအဝင်ပါပဲ။ ဒါပေမယ့် မကြောက်ပါနဲ့။

ကိုယ်စမ်းလိုက်လို့ရှိရင် ကိုယ်ထင်ထားတဲ့အရာနဲ့ တစ်ကယ့် result နဲ့ ယှဉ်ပြီး အလုပ်ဖြစ်မဖြစ် သိလာလိမ့်မယ်။ ဒါပေမယ့် ဘာမှမစမ်းပဲနေရင်တော့ ဘာမှလည်း မသိတော့သလို ကိုယ့်အနေနဲ့ opportunity တွေဆုံးရှုံးသွားတာပဲရှိမယ်။

ဆိုတော့ ကိုယ်က digital marketer သမား အခုမှ စပြီး TikTok ပေါ်မှာ ကြော်ငြာချင်တယ်ဆိုရင် TikTok ကိုပိုသုံးကြည့်ပါ၊ မဟုတ်ဘူး ကိုယ်က စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင် အခုမှ TikTok ပေါ်မှာ လူပိုသိစေချင်တယ်ဆိုရင်လည်း ကိုယ်ကိုတိုင် user တစ်ယောက်အနေနဲ့စသုံးကြည့်ပါ။ ဒီမှာတော့ TikTok ကိုဥပမာပေးပြောသွားတယ်။ ပိုပြီးလည်း မြင်သာအောင်လို့ပါ။ ဒါပေမယ့် ဒီအလေ့အကျင့်က TikTok မှမဟုတ်ပဲ ဘယ် platform မှာမဆို အသုံးချလို့ရပါတယ်။

၂၀၂၅ အလွန် မြန်မာပြည်ရဲ့ Digital Landscape ကိုသွားကြည့်ရအောင်

ပထမဆုံးအနေနဲ့ Facebook လက်ဝါးကြီးအုပ်ခဲ့တဲ့ ခေတ်က တော်တော်လေးကျန်ခဲ့ပြီလို့ပြောလို့ရသွားပါပြီ။

Digital 2026: Myanmar report က ဒေတာတွေအရလည်း ၂၀၂၆ အတွက် Facebook ထက်စာရင် TikTok ကိုပိုပြီး ဦးစားပေးရတော့မယ့်ပုံပါပဲ။

Facebook ပေါ်မှာ reach တွေကတော့ VPN လိုအပ်မှုနဲ့ အတူ "ပိုက်ဆံသုံးမှ reach ပေးမယ့်" algorithm ဖြစ်နေချိန်မှာ၊ TikTok က ရှေ့ကို ခုန်တက်လာပြီး VPN မလိုအပ်တာနဲ့အတူ content quality ကောင်းရင် ကောင်းသလို reach ပေးတဲ့ algorithm က ရေရှည်မှာ အနိုင်ပိုင်းသွားမယ့် အကြောင်းအရာတွေဖြစ်လာတာပါပဲ။

ဒီ report ကနေ ရလိုက်တဲ့ အဓိက key takeaway တွေကတော့

၁။ Reach ကွာဟချက် - TikTok ရဲ့ potential reach က အခုဆို ၂၁ သန်းရှိနေပါပြီ။ ဒါဟာ Facebook ရဲ့ ၁၃.၇ သန်းထက် ၅၃% ပိုများနေတာပါ။

၂။ အင်တာနက်သုံးစွဲမှုက ၇၂.၅% (သုံးစွဲသူ ၃၉.၈ သန်း) ထိ ရှိပါတယ်။ စိန်ခေါ်မှုတွေရှိနေပေမယ့်လည်း မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ လူဦးရေ တော်တော်များများက အွန်လိုင်းပေါ်မှာ ဆက်ရှိနေပါသေးတယ်။

၃။ ကောင်းလိုက်တဲ့ Internet speed - ပျှမ်းမျှ download ဆွဲအား ၂၆.၉ Mbps နဲ့ ASEAN တစ်ခုလုံးမှာ အနည်းဆုံး နဲ့ အဆိုးဆုံးပါပဲ။

၄။ Messenger သုံးစွဲမှု ကျဆင်း - Facebook သုံးစွဲသူတွေရဲ့ ၆၀% ကပဲ Messenger ကို သုံးနေပါတော့တယ်။ Facebook ပေါ်က "Send message" ကိုပဲ သီးသန့်အားကိုးတာဟာ မဖြစ်သင့်တော့ပါဘူး။

အသေးစိတ် အကြောင်းအရာတွေနဲ့ insight တွေကိုတော့ ဓာတ်ပုံတစ်ပုံစီရဲ့ အောက်မှာ ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။ ကျေးဇူးပါ။

#2026