International Legal Initiative

ХАЛЫҚАРАЛЫҚ ҚҰҚЫҚТЫҚ БАСТАМА

Женева қ., 2026 жылғы 27 қаңтар

Мирболат Бишуиновты қорғау жөніндегі

МӘЛІМДЕМЕ


Халықаралық Құқықтық Бастама журналист және азаматтық белсенді Мирболат Бишуиновтың ісі бойынша апелляциялық қараудың нәтижесіне байланысты алаңдаушылық білдіреді.

Қорғау тарапының мәліметінше, бүгін, 2026 жылғы 27 қаңтарда, адвокаттардың отырысты офлайн өткізу туралы өтінішхаттарына қарамастан, апелляциялық отырыс онлайн форматта өтті және сол күні Алматы қалалық сотының қылмыстық істер жөніндегі сот алқасы үкімді өзгеріссіз қалдыру туралы қаулысын жариялады.

Алматы қаласы Медеу ауданының №2 аудандық сотының 2025 жылғы 13 қарашадағы үкімімен Мирболат Бишуинов ҚР ҚК-нің 174-бабының 1-бөлігі бойынша кінәлі деп танылып, орташа қауіпсіздік мекемесінде өтеумен 4 жыл мерзімге бас бостандығынан айыру жазасына кесілді; үкімде сот талқылауы бейнеконференц байланысын және аудио/бейнежазба құралдарын пайдалану арқылы жүргізілгені көрсетілген.

Мирболат Бишуиновты бейнематериал жариялағаны үшін 4 жылға бас бостандығынан айыру - оның пікір білдіру еркіндігіне араласу болып табылады. Азаматтық және саяси құқықтар туралы халықаралық пактінің 19-бабының 3-тармағына және БҰҰ Адам құқықтары жөніндегі комитетінің №34 жалпы түсіндірмесіне сәйкес, бұл құқықты шектеу тек заңмен көзделген, заңды мақсатты көздейтін және қажетті әрі пропорционалды болған жағдайда ғана жол беріледі. Біздің бағалауымыз бойынша, бұл іс бойынша аталған қағидалар сақталмаған.

Үкім өзгеріссіз қалдырылғанына байланысты, Халықаралық Құқықтық Бастама
Қазақстан Республикасының Жоғарғы Сотын істі кассациялық тәртіпте тиімді қайта қарауды қамтамасыз етуге;
Қазақстан Республикасының Бас прокуратурасын осы іс бойынша ҚР ҚК-нің 174-бабының қолданылуына құқықтық баға беруге;
Cот пен уәкілетті органдарды офлайн өтетін сот отырыстары тек процеске толыққанды қатысуға және қорғаушымен құпия түрде байланысуға кепілдік берілген жағдайда ғана қолданылуын, сондай-ақ жеке қатысу мен офлайн формат туралы өтінішхаттардың әділ сотқа қол жеткізу құқығы үшін маңызды екендігін ескеруді қамтамасыз етуге шақырады.

Халықаралық Құқықтық Бастама бұл істі бақылауын жалғастырып, кейінгі жағдай туралы қоғамды және тиісті ұлттық әрі халықаралық тетіктерді хабардар етеді.

Қосымша ақпарат алу үшін емейл бойынша хабарласыңыз: [email protected]

МЕЖДУНАРОДНАЯ ПРАВОВАЯ ИНИЦИАТИВА


Женева, 27 января 2026 года

ЗАЯВЛЕНИЕ
по делу в защиту Мирболата Бишуинова


Международная Правовая Инициатива выражает обеспокоенность итогами апелляционного рассмотрения по делу журналиста и гражданского активиста Мирболата Мырзатаевича Бишуинова.

По информации стороны защиты, сегодня, 27 января 2026 года, апелляция была проведена в онлайн-режиме, несмотря на ходатайства адвокатов о проведении заседания офлайн, и в этот же день было оглашено постановление судебной коллегии по уголовным делам Алматинского городского суда, которым приговор оставлен в силе.

Приговором Медеуского районного суда №2 г. Алматы от 13 ноября 2025 года Мирболат Мырзатаевич Бишуинов признан виновным по ч. 1 ст. 174 УК РК и осужден к 4 годам лишения свободы с отбыванием наказания в учреждении средней безопасности.

Осуждение Мирболата Мырзатаевича Бишуинова к 4 годам лишения свободы за публикацию видеоматериала является вмешательством в его право на свободу выражения мнения. Согласно пункту 3 статьи 19 Международного пакта о гражданских и политических правах и Замечанию общего порядка №34 Комитета ООН по правам человека, любое ограничение этого права должно быть предусмотрено законом, преследовать легитимную цель и быть необходимым и соразмерным. В данном деле эти критерии не соблюдены.

В связи с оставлением приговора в силе, Международная правовая инициатива призывает
Верховный Суд Республики Казахстан - обеспечить эффективный кассационный пересмотр дела;
Генеральную прокуратуру Республики Казахстан - дать правовую оценку правоприменению по ст. 174 УК РК в данном деле;
Судебные и уполномоченные органы - обеспечить, чтобы дистанционные судебные заседания проводились только при гарантированной возможности полноценно участвовать в процессе и конфиденциально взаимодействовать с защитой, а ходатайства о личном участии и офлайн-формате рассматривались как значимые для права на справедливый суд.

Международная Правовая Инициатива продолжит мониторинг дела и информирование общественности и профильных национальных и международных механизмов о дальнейшем развитии ситуации.

Для дополнительной информации просим обращаться по емейл: [email protected]

Dear friends and colleagues,
International Legal Initiative wishes you a Happy New Year! We wish us all progress, victories, and achievements! Progress is unstoppable, remember this, and follow your true dreams!

16th December Kazakhstan celebrated the Independence Day.
At the same time 16-18 December are the Remembrance days of tragedies in 1986, 2011.
Kazak people payed the high price for freedom and independence.
We remember the victims and build our future.