EcoLanka

එල්නිනෝ (El Niño) දේශගුණික විපර්යාසය සහ ශ්‍රී ලංකාවේ අනාගත විදුලිබල අර්බුදය: අප සූදානම්ද? (September - December)

එල්නිනෝ (El Niño) යනු කුමක්ද?

එල්නිනෝ යනු ගෝලීය දේශගුණික රටාවන්ට දැඩි ලෙස බලපෑම් කරන ස්වභාවික සංසිද්ධියකි. සරලව පැවසුවහොත්, මධ්‍යම සහ නැගෙනහිර පැසිෆික් සාගර කලාපයේ මුහුදු මතුපිට ජලයේ උෂ්ණත්වය සාමාන්‍ය මට්ටමට වඩා අසාමාන්‍ය ලෙස ඉහළ යාම මෙයින් අදහස් කෙරේ. මෙම උෂ්ණත්ව වෙනස හේතුවෙන් ලෝකය පුරා වායුගෝලීය සංසරණ රටාවන් සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් වන අතර, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ඇතැම් රටවලට අධික වර්ෂාපතනයක් සහ ගංවතුර තත්ත්වයන්ද, තවත් රටවලට දැඩි නියඟයන්ද ඇති වේ. සාමාන්‍යයෙන් වසර 2ත් 7ත් අතර කාල පරාසයකින් මතු වන මෙම තත්ත්වය, වරක් ආරම්භ වූ පසු මාස 9ක් සිට වසරකට ආසන්න කාලයක් පුරා පැවතිය හැකිය.

ශ්‍රී ලංකාවට එල්නිනෝ තත්ත්වය බලපාන්නේ කෙසේද?

ශ්‍රී ලංකාව වැනි සමකයට ආසන්න රටවලට එල්නිනෝ මගින් බොහෝ විට ඇති කරන්නේ අහිතකර බලපෑමකි. විශේෂයෙන්ම අප රටට වර්ෂාව ගෙන එන ප්‍රධාන මෝසම් සුළං රටාවන් (නිරිතදිග සහ ඊසානදිග මෝසම්) මේ හරහා අක්‍රමවත් වේ. මෙහි ප්‍රධානතම ප්‍රතිඵලය වන්නේ දිවයිනේ බොහෝ ප්‍රදේශවලට මාස ගණනාවක් පුරා පවතින දැඩි වියළි කාලගුණයක් සහ උෂ්ණත්වය අසාමාන්‍ය ලෙස ඉහළ යාමයි.

ඉදිරියේදී ශ්‍රී ලංකාවේ විදුලිබල ක්ෂේත්‍රයට එල්ල වන දැඩි බලපෑම

මෙම වියළි කාලගුණික තත්ත්වය අපගේ එදිනෙදා ජීවිතයට පමණක් නොව, සමස්ත රටේම ආර්ථිකයේ සහ යටිතල පහසුකම්වල ප්‍රධානතම අංගය වන 'විදුලි බලශක්තියට' සෘජුවම තර්ජනයක් එල්ල කරයි. ඒ සඳහා බලපාන ප්‍රධාන කරුණු පහත පරිදි වේ:

1. ජල විදුලි නිෂ්පාදනය විශාල වශයෙන් බිඳ වැටීම (Collapse of Hydropower Generation):

ශ්‍රී ලංකාවේ ජාතික විදුලිබල පද්ධතිය තවමත් සැලකිය යුතු ප්‍රතිශතයක් රඳා පවතින්නේ ජල විදුලි බලාගාර මතයි. එල්නිනෝ තත්ත්වය හේතුවෙන් වර්ෂාපතනය අවම වීමත් සමඟ, කාසල්රී, මාවුස්සාකැලේ, වික්ටෝරියා සහ රන්දෙණිගල වැනි විදුලිය නිපදවන ප්‍රධාන ජලාශවල ජල මට්ටම ඉතා සීඝ්‍රයෙන් පහත වැටේ. ජලය නොමැති වීමෙන් මෙම බලාගාරවල ක්‍රියාකාරීත්වය අඩාල වන අතර, ජාතික පද්ධතියට එක් කරන විදුලි ධාරිතාව විශාල වශයෙන් අහිමි වී යයි.

2. විකල්ප බලශක්ති පිරිවැය සහ විදුලි බිල ඉහළ යාම (Increase in Energy Costs):

ජල විදුලිය අහිමි වන විට, අඛණ්ඩ විදුලි සැපයුමක් පවත්වා ගැනීම සඳහා රජයට ඩීසල්, දැවි තෙල් (Fuel oil) සහ ගල් අඟුරු වැනි ආනයනික පොසිල ඉන්ධන මත ක්‍රියාත්මක වන තාප විදුලි බලාගාර වෙත යොමු වීමට සිදුවේ. මෙම තාප විදුලි නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලිය ජල විදුලියට වඩා ඉතා අධික පිරිවැයක් දරන ක්‍රියාවලියකි. මෙම අමතර ආර්ථික බර අවසානයේදී වැඩිවන විදුලි ගාස්තු හරහා පාරිභෝගිකයා වෙතම පැටවීමට ඉඩ ඇත.

3. විදුලි කප්පාදු සහ සැපයුම් සීමා කිරීම් (Risk of Power Cuts):

වියළි කාලගුණයත් සමඟ දැඩි රස්නයක් පවතින බැවින්, වායුසමීකරණ (Air Conditioners) සහ විදුලි පංකා භාවිතය ඉහළ යාමෙන් විදුලි ඉල්ලුම (Power Demand) විශාල ලෙස ඉහළ යයි. එක් පසෙකින් ජල විදුලි නිෂ්පාදනය අඩුවීමත්, අනෙක් පසින් විදුලි ඉල්ලුම ඉහළ යාමත් යන දෙකම එකවර සිදුවන විට, ජාතික විදුලිබල පද්ධතියට එම පීඩනය දරාගත නොහැකි වේ. මෙහි අවසන් ප්‍රතිඵලය වන්නේ පැය කිහිපයක දෛනික විදුලි කප්පාදුවකට (Load Shedding) අකමැත්තෙන් වුවද මුහුණ දීමට සිදුවීමයි.

අපට ගතහැකි පියවර කුමක්ද?

මෙම අර්බුදය ස්වභාවික සංසිද්ධියක් බැවින් අපට එය නැවැත්විය නොහැක. නමුත් ඊට පෙර සූදානම් වීම අප සතු වගකීමකි. ජාතික විදුලිබල පද්ධතිය මත පමණක් යැපීම අවදානම් සහගත බව මෙවැනි තත්ත්වයන් මගින් මනාව පැහැදිලි වේ.

මේ සඳහා පවතින සාර්ථකම සහ ස්ථිරම විසඳුම වන්නේ, අධික හිරු එළිය අපගේ ප්‍රයෝජනයට ගෙන නිවසට සහ ව්‍යාපාරයට අවශ්‍ය විදුලිය අප විසින්ම නිපදවා ගැනීමයි. ප්‍රමිතියෙන් උසස් සූර්ය බලශක්ති පද්ධතියක් (Solar Power System) ස්ථාපනය කිරීම මගින්, එල්නිනෝ තත්ත්වයක් හමුවේ වුවද විදුලි බිල හෝ විදුලි කප්පාදු පිළිබඳ කිසිදු බියකින් තොරව අඛණ්ඩ බලශක්ති සුරක්ෂිතතාවක් තහවුරු කර ගත හැකිය.

www.ecolanka.lk