Electrical Knowledge Sharing AEEA

ELCB နှင့် RCD တို့ကို အသုံးပြုခြင်း

ELCB

ELCB ကေတာ့ Earth Leakage Current ဖြစ်တဲ့အခါ power ကို ဖြတ်ချပေးမယ့် အမျိုးအစားပါ။ ELCB (2) မျိုး ရှိပါတယ်။
1. Voltage-ELCB နဲ့
2. Current-ELCB တို့ပါပဲ။
Voltage-ELCB ကို လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ပေါင်း (၆၀) လောက်ကစပြီး အသုံးပြုခဲ့ကြပါတယ်။ Current-ELCB ကိုတော့ လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ပေါင်း (၄၀) လောက်က စတင်အသုံးပြုခဲ့ကြပါတယ်။ နှစ်မျိုးလုံးကို ELCB လို့ပဲ ခေါ်ေဝါ်သုံးစွဲခဲ့ကြတာကြောင့် လျှပ်စစ်နယ်ပယ်မှာ ရောထွေးမှု ဖြစ်တတ်ပါတယ်။
အမျိုးအစားမှားယွင်း အသုံးပြုမိရင် ရည်ရွယ်ထားတဲ့ Protection ကို အပြည့်အ၀ ရရွိမွာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါကြောင့်လည်း ဒီလိုရောထွေးမှု မဖြစ်အောင် Current-ELCB ကို RCD (Residual Current Device ) လို့ခေါ်ဖို့ IEC က ဆုံးဖြတ်လိုက်ပါတယ်။ Residual Current ဆိုတာကေတာ့ Load Current ထက္ပိုတဲ့ Current ကို ခေါ်တာပါ။

Voltage-ELCB

Voltage-ELCB ဆိုတဲ့အတိုင်း Voltage ပေါ်မူတည်ပြီး အလုပ်လုပ်တဲ့ အမျိုးအစား ဖြစ်ပါတယ်။ Voltage-ELCB လို့ဆိုပေမယ့်လည်း သူ့ကို Current ဖြတ်စီးမှ အလုပ်လုပ်မှာပါ။ Voltage-ELCB မွာ Relay Coil တစ်ခုပါ၀င်ပြီး၊ Relay Coil ရဲ့ အစွန်းတစ်ဖက်ကို Load တွေရဲ့ သတ္တုကိုယ်ထည်နဲ့ ဆက်ထားပြီး နောက်အစွန်းတစ်ဖက်ကိုတော့ Ground Wire နဲ့ ဆက်သွယ်ထားပါတယ်။
Insulation ချို့ယွင်းမှုကြောင့် Phase(Line) ကြိုးဟာ သတ္တုကိုယ်ထည်တွေကို ထိမိမယ်ဆိုရင် Load body နဲ့ Earth အကြားမှာ Voltage တစ်ခုဖြစ်လာမှာပါ။ ဒီ Voltage က အန္တရာယ် ဖြစ်လောက်တဲ့အထိ များလာခဲ့မယ်ဆိုရင်တော့ ဒီ voltage ကြောင့်ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ current ဟာ Load body ကတဆင့် magnetic relay ရဲ့ coil ကိုဖြတ်ပြီး earth ဆီကို စီးသွားမှာမို့ Magnetic realy က Power ကို ဖြတ်တောက်ပေးပြီး Electric Shock ဖြစ်ခြင်းကို ဟန့်တားပေးပါလိမ့်မယ်။
ELCB ဟာ သူ protect လုပ္ထားတဲ့ Load body နဲ့ Earth အကြားက Fault ကိုပဲ Detect လုပ်မှာမို့ တခြားအကြောင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်တဲ့ Earth Fault တွေကိုတော့ တားဆီးပေးမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဥပမာအားဖြင့် Phase ကြိုးကို လူကထိမိတာမျိုး၊ သတ္တုနဲ့လုပ်ထားတဲ့ ရေပိုက်၊ ဓါတ်ငွေ့ပိုက်တွေ ထိနေတာမျိုးတွေမှာပေါ့။

Current-ELCB (RCB)

Current-ELCB ကို RCD (Residual Current Device) လို့ အသိများကြပါတယ်။ သူသည်လည်း Earth Leakage ကို protect လုပ္တာပါပဲ။ သူကေတာ့ Power အ၀င်ကြိုး Line(Phase) ကြိုးရော၊ အပြန်ကြိုး Neutral ပါ (၂) ခုလုံးက Sensing Coil ကို ဖြတ်ပါတယ်။ Fault တစ်ခုခုကြောင့် အ၀င် Current နဲ့ အထွက် Current ဟာ မတူညီတော့ပဲ ကွာဟမှုရှိလာရင် Power ကို ဖြတ်ချပေးပါတယ်။ Voltage-ELCB က မလုပ်တဲ့အပိုင်းကို Current-ELCB က လုပ်ပေးတာပါပဲ။

MCB, MCCB, ELCB နဲ့ RCCB ဘာတွေ ကွာခြားကြသလဲ

MCB ( Miniature Circuit Breaker )
Rated Current ဟာ 100 A ထကျ မကျော်ပါဘူး
ပုံမှန်အားဖြင့်တော့ Trip Current အတွက် ချိန်ညှိလို့ မရပါဘူး။
Thermal ဒါမှမဟုတ် Thermal magnetic နဲ့ လုပ်ဆောင်ပါတယ်။

MCCB ( Moulded Case Circuit Breaker )
Rated Current ဟာ 1000 A အထိ ရှိပါတယ်။
Trip Current ကို ချိန်ညှိနှိုင်ပါတယ်။
Thermal ဒါမှမဟုတ် Thermal magnetic နဲ့ လုပ်ဆောင်ပါတယ်။

ACB ( Air Circuit Breaker )
Rated Current ဟာ 10 000 A ထိ ရှိပါတယ်။
Trip threshold နဲ့ delay အပါအ၀င် trip current ကို အပြည့်အ၀ ချိန်ညှိနိုင်တဲ့ အမျိုးအစားပါ။
များသောအားဖြင့် Electronic control အမျိုးအစားတွေ ဖြစ်ပြီး အချို့ကတော့ Microprocessor control အမျိုးအစားတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
စက်မှုလုပ်ငန်းကြီးတွေမှာ Main Power distribution အတွက် အသုံးပြုလေ့ရှိပါတယ်။

VCB ( Vacuum Circuit Breaker )
Rated current ဟာ 3000 A အထိ ရှိတတ်ပါတယ်။
လေဟာနယ်အိုးထဲမှာ Breaker ရဲ့ ဖြတ်တောက်မှုကို ဆောင်ရွက်ပါတယ်။
ACB တွေထက် သက်တမ်းကြာကြာ ပိုပြီး အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။

RCD/RCCB ( Residual Current Device / Residual Current Circuit Breaker )
RCD မွာ Line (Phase) ကြိုးရော၊ Neutral ကြိုးရော ဆက်သွယ်ရပါတယ်။
Earth Fault Current ဖြစ်တဲ့အခါ ဖြတ်တောက်ခြင်းကို ဆောင်ရွက်မှာပါ။
Phase မွာ ဖြတ်စီးတဲ့ Current ပမာဏအတိုင်း Neutral မှာလည်း ဖြတ်စီးရပါမယ်။
ဒီ Current (2) ခု မကိုက္ညီတာကို RCD က သိလိုက်တာနဲ့ တပြိုင်နက် (30 ms) အတွင်း လွ်ပ္စစ္ကို ဖြတ်တောက်ပါမယ်။
အဆောက်အဦးတစ်ခုလုံးရဲ့ Main မွာ RCD ကို တပ်ဆင်အသုံးပြုသင့်ပါတယ်။
များသောအားဖြင့် 30 mA နဲ့ 100 mA ဟာ အသုံးများပြီး 300/500 mA RCCB ကေတာ့ Fire Protection မီးဘေးကာကွယ်ရေးစနစ်အတွက် လိုအပ်တဲ့နေရာတွေမှာ အသုံးပြုကြပါတယ်။

ELCB ( Earth Leakage Circuit Breaker )

ELCB မှာတော့ Line (Phase) ကြိုးရော၊ Neutral ကြိုးရော၊ Earth ကြိုးရော ဆက်သွယ် ဆောင်ရွက်ပါတယ်။
ELCB ဟာ Earth Leakage Current ပေါ်မှာ အခြေခံပြီး လုပ်ဆောင်ပါတယ်။
လူ့ခန္ဓာကိုယ်အတွက် စိတ္ခ်ရတဲ့ Current ပမာဏဟာ 30 mA အတွင်းမှာရှိပါတယ်။
လူ့ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ Resistance ဟာ 500 Ohm ရှိပြီး Voltage က 230 V အေနအထား ဆိုပါစို့၊ Body Current ဟာ I = V/R အရ 460 mA ရှိပါလိမ့်မယ်။ ဒီလိုဆိုရင် 30 mA sec/460 mA ဆိုတော့ ELCB က 0.65 ms အတွင်း လွ်ပ္စစ္ကို ဖြတ်ချနိုင်ဖို့လိုပါတယ်။

RCBO ( Residual Circuit Breaker with Overload )
RCBO ဆိုတာကေတာ့ MCB နဲ့ RCCB ကို Package တစ်ခုတည်း ပုံစံနဲ့ တည်ဆောက် ထားတာပါ။

# Crd Original Content Writer 🙏

1HP = 746 WATT

🎉 Facebook recognized me as a top rising creator this week!