Way Yan Hein

*** အိတ်ဇောပိုက်က ကျောက်ဇကာဆိုတာဘာလဲ ? ဘာကြောင့်တန်ဖိုးရှိတာလဲ ? ***

ကားလောက အခေါ်အဝေါ်အတိုင်း ကျောက်ဇကာလို. ခေါ်လိုက်တာပါ ။ သူ.နာမည်အရင်းက ( Catalytic Converter ) ကဲ့တဲ့လစ်တစ်ကွန်ဗာတာ ပါ ။ Catalytic Converter ဆိုတာက Catalyst ဆိုတဲ့ ( ကိုယ်တိုင်မပြောင်းလဲသော်လည်း
ဓာတ်ပြုမှုကို လျှင်မြန်စွာပြောင်းလဲစေသော ဓာတ်ကူပစ္စည်း ) ဆိုတဲ့စကားလုံးကနေလာတာပါ ။ သူရဲ.လုပ်ဆောင်ချက်က အိတ်ဇောမန်နီဖိုး ( Exhaust Manifold ) ကနေထွက်လာတဲ့ အဆိပ်ရှိတဲ့ ၊ ပတ်၀န်းကျင်ကို အန္တရာယ်ပြုမယ့်
ဓာတ်ငွေ.တွေကို အန္တရာယ်အဆင့်နိမ့်ကျသွားအောင် ဓာတ်ပြောင်းလဲမှုဖြစ်ပေါ်စေရန် ဓာတ်ကူပစ္စည်းအဖြစ်ဆောင်ရွက်ပေးတာပါ ။ သူ.ကဘယ်လိုလုပ်ဆောင်ပေးသလဲဆိုရင် ကျနော်တို. ၉ တန်း ၁၀ တန်း ဓာတုဗေဒ (Chemistry)
ဘာသာရပ်မှာ သင်ရတဲ့ အောက်ဆီဂျင်နဲ. ပေါင်းပြီးဓာတ်တိုးသည့်ဖြစ်စဉ် နှင့် ဓာတ်လျော့သည်.ဖြစ်စဉ် ( an Oxidation and Reduction reaction ) အခြေခံသဘောတရားကိုသုံးပြီး အဆိပ်ငွေ.တွေကို လျော့ကျအောင်လုပ်ဆောင်ပါတယ်။

ကားရဲ.ဓာတ်ဆီအင်ဂျင်နဲ. ဒီဇယ်အင်ဂျင်ကနေထွက်လာတဲ့ အဆိပ်ဓာတ်ငွေ.နဲ. ပတ်၀န်းကျင်ကို အန္တရာယ်ဖြစ်စေတဲ့ ဓာတ်ငွေ.တွေရှိပါတယ် ။ အဲ့ဒါတွေက

CO ( Carbon Monoxide ) ကာဗွန်မိုနောက်ဆိုက်
HC ( Unburned Hydrocarbons ) စွမ်းအင်အဖြစ်အကုန်မလောင်ကျွမ်းဘဲ ကျနေတဲ့ လောင်စာဆီတွေ
NoX ( Oxides of Nitrogen ) နိုက်ထရိုဂျင်အောက်ဆိုက်
အစရှိတဲ့ ဓာတ်ငွေ.တွေပါ ။ အဲ့ဒီဓာတ်ငွေ.တွေကို အောက်ပါ ဓာတုဓာတ်ပြောင်းလဲခြင်း ညီမျှခြင်းတွေသုံးပြီး ပြောင်းလဲပါတယ် ။

Example
ဓာတ်လျှော့ညီမျှခြင်း ( Reduction reaction ) ကိုသုံးပြီး အဆိပ်ရှိတဲ့ နိုက်ထရိုဂျင်အောက်ဆိုက်ကို အဆိပ်မရှိတဲ့ အောက်ဆီဂျင်နှင့် နိုက်ထရိုဂျင်အဖြစ်ပြောင်းလဲပေးပါတယ် ။
NoX (Oxides of Nitrogen ) = N2 ( Nitrogen) + O2 ( Oxygen )

Example
ဓာတ်တိုးညီမျှခြင်း ( Oxidation reaction ) ကိုသုံးပြီး ပတ်၀န်းကျင်ကို အန္တရာယ်ဖြစ်စေတဲ့ ဓာတ်ငွေ.တွေကို အောက်ဆီဂျင်နဲ.ပေါင်းပြီး အန္တရာယ်လျော့ပါးအောင်ပြုလုပ်ပေးပါတယ် ။
CO ( Carbon Monoxide ) + O2 ( Oxygen ) = CO2 ( Carbon Dioxide )

HC ( Hydrocarbons ) + O2 ( Oxygen ) = H2O ( Water ) + CO2 ( Carbon Dioxide )

Catalytic Converter က ကိုယ်တိုင်ဓာတ်ပြောင်းလဲမှုမရှိပေမယ့် အဲဒီအထက်က ဖော်မျူလာတွေ အတိုင်း ဓာတ်ငွေ.တွေတခုခုနဲ. တခုခု ပေါင်းစီးဖို. ၊ ခွဲထွက်ဖို.ကို လျှင်လျှင်မြန်မြန်ဖြစ်ပေါ်လာအောင်ဆောင်ရွက်ပေးပြီး ကားအင်ဂျင်ကနေ
ထွက်ပေါ်လာတဲ့ လူကို ဒုက္ခပေးမယ့် အဆိပ်ဓာတ်ငွေ.တွေနဲ. ၊ ပတ်၀န်းကျင်ကို ညစ်ညမ်းစေမယ့် ဓာတ်ငွေ.တွေကို အန္တရာယ်မဖြစ်စေမယ့် ဓာတုပြောင်းလဲမှုတွေဖြစ်ပေါ်လာအောင် ကူညီဆောင်ရွက်ပေးပါတယ် ။ ဒါက Catalytic
Converter ခေါ် ကျောက်ဇကာရဲ. အလုပ်လုပ်ပုံတွေပါ ။

( Catalytic Converter ) ကျောက်ဇကာက ဘာလို.ရောင်းစားလို.ရတာလဲ ?

အခုကားတော်တော်များများမှာ ကျောက်ဇကာခွဲရောင်းရင် ၂ သောင်းခွဲ ၃ သောင်းကနေ သိန်းဂဏန်းနားအထိရနိုင်တယ်လို. ကြားသိရပါတယ် ။ ကျောက်ဇကာအလကားခွဲပေးတယ်ဆိုတဲ့ ဆိုင်တွေလည်း နေရာတော်တော်များများမှာ
တွေ.လာရပါတယ် ။ ကျောက်ဇကာကို ဘာကြောင့်၀ယ်တာလဲဆိုရင် ကျောက်ဇကာထဲမှာပါတဲ့ တန်ဖိုးရှိတဲ့အရာတွေကြောင့်ပါ ။ ကျောက်ဇကာထဲမှာ ဘာတွေပါလဲပြောပြပါမယ် ။ ကျောက်ဇကာ ( Catalytic Converter ) ရဲ.ပုံစံက
ပျားအုံ ၊ ပတူအုံလိုပုံစံမျိုးတွေပါ ။ ကျောက်ဇကာထဲမှာ အဓိက အလုပ်လုပ်တဲ့( an Oxidation and Reduction reaction ) နေရာနှစ်ခုရှိပြီး တန်ဖိုးကြီး ကျောက်သုံးမျိုးပါ၀င်ပါတယ် ။

1. Platinum (ဓာတ်တိုးခြင်း ဓာတ်လျှော့ခြင်းနှစ်မျိုးစလုံးကိုဖြစ်စေတဲ့ ရွှေဖြူ လို.ခေါ်တဲ့ ပလက်တီနမ် )
2. Rhodium ( ဓာတ်လျှော့ခြင်းဖြစ်စဉ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အဖြူရောင် သတ္တုဒြပ်စင် )
3. Palladium ( အောက်ဆီဂျင်နှင့်ပေါင်းပြီး ဓာတ်တိုးဖြစ်စဉ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် ပလက်တီနမ်နွယ်၀င် သတ္တုဒြပ်စင် ) ဆိုတဲ့ တန်ဖိုးရှိ သတ္တုဒြပ်စင်သုံးမျိုး ထုတ်လုပ်တဲ့ပုံစံနဲ. ထုတ်လုပ်တဲ့နေရာကွာခြားပြီး ၃ ဂရမ်ကနေ ၇ ဂရမ်အထိ
အဓိက ပါ၀င်ပါတယ် ။ ဒါ့အပြင် Copper , Nickel , Cerium , Iron နှင့် Manganese ဆိုတဲ့ အခြားသတ္တုတွေလည်းပါ၀င်ပါသေးတယ် ။ အဲ့ဒီသတ္တုတွေကြောင့် ရောင်းစားလို.ရတာပါ ။

ဒါကတော့ ကားလောက အခေါ်ကျောက်ဇကာ ( Catalytic Converter ) ရဲ.အကြောင်းတစိတ်တပိုင်းပါ ။
==================

#ကားအရောင်

ကား ထုတ်လုပ်သူတွေ ဟာ သူတို့ရဲ့ဝယ်ယူသူတွေ ကို စွဲဆော င်တဲ့နည်း လမ်း တစ်ခုအနေ နဲ့ အရော င်အမျိုး မျိုး နဲ့ကား တွေ ကို ထုတ်လုပ်ပေး လေ့ ရှိပါ တယ်။ဝယ်ယူသူအများ စုကလည်း ကား ဝယ်ယူတဲ့အခါ မှာ သူတို့ရဲ့စတိုင်လ်နဲ့လိုက်ဖက်မှုရှိမယ့်ကား အရော င်မျိုး ကိုသာ ရွေး ချ ယ်ပြီး ဝယ်ယူလေ့ ရှိပါ တယ်။ယခုတစ်ခါ မှာ တော့ ကျွ မ်း ကျ င်သူတွေ ရဲ့လေ့ လာ တွေ့ ရှိချ က်တွေ အရ ဘယ်အရော င်တွေ က အန္တရာ ယ်ဖြ စ်စေ နိုင်တဲ့ရာ ခိုင်နှုန်း ပိုများ သလဲ ဆိုတာ ကိုဖော် ပြ ပေး သွား မှာ ဖြ စ်ပါ တယ်။


#အနက်ရောင်…

Monash University က လေ့ လာ သူတွေ ရဲ့ တွေ့ ရှိချ က်အရ အနက်ရော င်ဟာ ယာ ဉ်တိုက်မှုအများ ဆုံး ဖြ စ်လေ့ ရှိတဲ့ ကား အရော င်ဖြ စ်ပြီး ၊အန္တရာ ယ်အရှိဆုံး ကား အရော င်ပဲ ဖြ စ်ပါ တယ်။ ဒါ့ အပြ င်အနက်ရော င်ကား တွေ ဟာ အဖြူ ရော င်ကား တွေ ထက် ယာ ဉ်တိုက်မှုဖြ စ်နိုင်ချေ ၁၂ ရာ ခိုင်နှုန်း ပိုများ ပါ တယ်။အထူး သဖြ င့် ညဘက်တွေ ဆိုရင် အနက်ရော င်ကား ကို အလွယ်တကူမမြ င်နိုင်တာ ကြော င့် အဲ့ဒီ့အချ က်ကပဲ အနက်ရော င်ကား တွေ ကို ယာ ဉ်တိုက်မှုပိုမိုဖြ စ်စေ နိုင်တာ ပဲဖြ စ်ပါ တယ်။


#မီးခိုးရောင်နဲ့ငွေရောင်….

မီး ခိုး ရော င်နဲ့ ငွေ ရော င်တို့ဟာ ကား ဝယ်ယူသူတွေ ကြား များ အတော် လေး လူကြို က်များ တဲ့အရော င်တွေ ဖြ စ်နေ ပေ မဲ့လည်း ၊လေ့ လာ တွေ့ ရှိချ က်တွေ အရ အနက် ရော င်ပြီး ရင် ယာ ဉ်တိုက်မှုကိုအများ ဆုံး ဖြ စ်ပေါ် စေ နိုင်တဲ့ အရော င်တွေ ထဲမှာ ပါ ဝင်လို့နေ ပါ တယ်။မီး ခိုး ရော င်နဲ့ ငွေ ရော င်တို့ကတော့ အဖြူ ရော င်ကား တွေ ထက် ယာ ဉ်တိုက်မှုဖြ စ်နိုင်ချေ ၁၀/၁၁ ရာ ခိုင်နှုန်း ပိုများ ပါ တယ်။အကြော င်း ကတော့ မီး ခိုး ရော င်နဲ့ ငွေ ရော င်ကား တွေ ဟာ တစ်ခါ တရံမှာ လမ်း အရော င်နဲ့ရော ထွေး နေ လေ့ ရှိပြီး ကား သမား တွေ အလွယ်တကူမမြ င်နိုင်တာ ကြော င့်ပဲဖြ စ်ပါ တယ်။


#အပြာရောင်….

အပြာ ရော င်ဟာ လည်း ကား ဈေး ကွက်ထဲမှာ ရွေး ချ ယ်မှုများ တဲ့ ကား အရော င်တစ်ခုဖြ စ်ပါ တယ်။အပြာ ရော င်ကတော့ အထက်မှဖော် ပြ ခဲ့တဲ့အန္တာ ရာ ယ်အများ ဆုံး ကား အရော င်တွေ ထက် ယာ ဉ်တိုက်မှုဖြ စ်နိုင်ချေ နည်း ပါး ပေ မဲ့လည်း ၊
အဖြူ ရော င်ကား တွေ ထက်ယာ ဉ်တိုက်မှုဖြ စ်နိုင်ချေ ၇ ရာ ခိုင်နှုန်း ပိုများ ပါ တယ်။လေ့ လာ သူတွေ ရဲ့ပြော ကြား ချ က် တွေ အရ မိုး ပြာ ရော င်လိုမျိုး အပြာ ရော င်အဖျော့ တွေ ဟာ နက်ပြာ ရော င်နဲ့အပြာ ရင့်ရော င်တို့ထက် ယာ ဉ်တိုက်မှုဖြ စ်နိုင်ချေ နည်း ပါး ပါ တယ်။ဒါ ပေ မဲ့ ဘယ်လိုပဲဖြ စ်ဖြ စ် အပြာ ရော င်ကား တွေ ဟာ နေ့ ဘက်မှာ နော က်ခံကော င်း ကင်အရော င်နဲ့ရော ထွေး နေ တတ်တာ ကြော င့် ၊ကား သမား တွေ အနေ နဲ့ အဝေး ကအပြာ ရော င်ကား ကို သေ သေ ချာ ချာ မြ င်ရဖို့အတွက် ခက်ခဲပါ တယ်။


#အနီရောင်….

လေ့ လာ သူတွေ ရဲ့တွေ့ ရှိချ က်အရ အနီရော င်ဟာ လည်း ယာ ဉ်တိုက်မှုတွေ မှာ ပါ ဝင်နှုန်း များ တဲ့ကား အရော င်ပဲဖြ စ်ပါ တယ်။အနီရော င်ကား ဟာ မိုး ရွာ သည်ဖြ စ်စေ ၊ နှင်း ထူသည်ဖြ စ်စေ နေ့ ဘက် တွေ မှာ အလွယ်တကူမြ င်နိုင်စေ ပေ မဲ့ ညဘက်ဆိုရင်တော့ အခြား ကား အရော င်တွေ လော က် ထင်ထင်ရှား ရှား မမြ င်ရနိုင်တော့ ပါ ဘူး။
ထို့အတူ ကား မီး ရော င်တွေ ၊ ရော င်ပြ န်တွေ နဲ့ လမ်း မီး ရော င်အမျိုး မျိုး ကြား မှာ အနီရော င်ကား တွေ ဟာ အလိုလိုရော ထွေး သွား တတ်ကြ ပါ တယ်။


#အစိမ်းရောင်…..

အစိမ်း ရော င်ကား တွေ ဟာ အရော င်တော က်ပေ မဲ့လည်း အ ရော င်ပိုင်း ဆိုင်ရာ မှာ တော့ ထင်သလော က်မလုံခြုံ ပါ ဘူး ။အစိမ်း ရော င်ကား တွေ ကိုသာ မန်နေ ရာ တွေ မှာ ဆိုရင် တော့ ထင်း ခနဲမြ င်တွေ့ နိုင်ပေ မဲ့ နော က်ခံမှာ သစ်ပင်တွေ ပေါ် များ တဲ့နေ ရာ မျိုး ၊
အစိမ်း ရော င်အပင်တွေ ရော ထွေး နေ တဲ့နေ ရာ မျိုး တွေ မှာ ဆိုရင် သိပ်မသဲကွဲပဲဖြ စ်နေ တတ်ပါ တယ်။


မူရင်း ရေး သား သူ အား လေး စား စွာ ဖြ င့် Credit ပေး ပါ သည်။

https://lm.facebook.com/l.php?u=https%3A%2F%2Fcarthadinsone.info%2F%25e1%2580%2580%25e1%2580%25ac%25e1%2580%25b8%25e1%2580%25a1%25e1%2580%259b%25e1%2580%25b1%25e1%2580%25ac%25e1%2580%2584%25e1%2580%25ba%25e1%2580%2590%25e1%2580%25bd%25e1%2580%25b1%25e1%2580%2591%25e1%2580%25b2%25e1%2580%2599%25e1%2580%25be%25e1%2580%25ac-%25e1%2580%2598%25e1%2580%259a%25e1%2580%25ba%25e1%2580%25a1%25e1%2580%259b%2F&h=AT06_ZZROb1sm8hzr14NEWcAV6C6lQ_9s88DViUPfYf-kvEGpNGJ8uvIrvsJL_BRnMAEQwBUnX98Xsre_SWl5W4TqQJdCO4nmI2x0ik5LYGS30DvhcLq181GFnPPe9HzN3WJ

ကားအရောင်တွေထဲမှာ ဘယ်အရောင်တွေက အန္တရာယ်ပိုရှိသလဲ? - Car Thadin Sone ကားထုတ်လုပ်သူတွေဟာ သူတို့ရဲ့ဝယ်ယူသူတွေကို စွဲဆောင်တဲ့နည်းလမ်းတစ်ခုအနေနဲ့ အရောင်အမျိုးမျိုးနဲ့ကားတွေကို...