Secular Democratic Pakistan Movement

یومِ وفات امریتا پریتم

‏اج آکھاں وارث شاہ نوں کتوں قبراں وچوں بول
تے اج کتابِ عشق دا کوئی اگلا ورقہ پھول
————————————
آج پنجابی زبان کی معروف ناول نگار ، ادیب اور شاعرہ امرتا پریتم کا یومِ وفات ھے
تاریخ پیدائش :31 اگست 1919ء گوجرانوالا
تاریخ وفات : 31 اکتوبر 2005ء دہلی
بیسویں صدی کی پنجابی زبان کے ادب میں شہرت پانے والی خواتین میں امرتا پریتم کا نام سب سے نمایاں ھے ۔امرتا پریتم پنجابی زبان کی شاعرہ ناول نگار اور افسانہ نویس تھیں ۔آپ وہ واحد خاتون شاعرہ ھیں جو پاک و ھند میں یکساں طور پر مقبول ھیں ۔آپ نے سو سے زیادہ کتابیں شاعری ۔افسانوں ناول پنجابی فوک گیتوں پر لکھیں ۔ آپ کی کتابوں کا دنیا کی بیشتر زبانوں میں ترجمہ کیا گیا ۔
امرتا پریتم اپنی آب بیتی”رسیدی ٹکٹ“ میں لکھتی ہیں کہ جب ہندوستان کا بٹوارا ہوا تو لاہور سے بذریعہ ٹرین دہلی گئیں تو انھوں نے راستے میں لوٹ مار دیکھی،قتل و غارت دیکھی،
امرتا پریتم سوچتی ہیں کہ اس پنجاب کی دھرتی پر ایک دھی(بیٹی) روئی تھی تو وارث شاہ نے اس پر پورا قصہ لکھ دیا تھا (یہاں ان کا اشارہ ہیر کی طرف ہوتا ہے جسکا قصہ وارث شاہ نے لکھا تھا) آج اس دھرتی پر لکھاں دھیاں(بیٹیاں)اجڑ گئی ہیں ان کے دکھ بانٹنے والا کوئی نہیں ہے آج ان کے قصے لکھنے والا وارث شاہ کوئی نہیں ہے
”امرتا نے وارث شاہ کو مخاطب کر کے ایک نظم لکھی“

اج آکھاں وارث شاہ نوں کتھوں قبراں وچوں بول!
تے اج کتابِ عشق دا کوئی اگلا ورقہ پھول!
اِک روئی سی دھی پنجاب دی توں لِکھ لِکھ مارے وَین
اَج لکھاں دھیاں روندیاں تینوں وارث شاہ نوں کہن:
اٹھ دردمنداں دیا دردیا! اُٹھ تک اپنا پنجاب
اَج بیلے لاشاں وِچھیاں تے لہو دی بھری چناب
کسے نے پنجاں پانیاں وچ دتی زہر رلا
تے اوہناں پانیاں دھرت نوں دتا پانی لا
اس زرخیز زمین دے لُوں لُوں پُھٹیا زہر
گِٹھ گِٹھ چڑھیاں لالیاں پُھٹ پُھٹ چڑھیا قہر
ویہو وِلسّی واء پھر ون ون وگی جا
اوہنے ہر اک وانس دی ونجھلی دتی ناگ بنا
پہلا ڈنگ مداریاں منتر گئے گواچ
دوجے ڈنگ دی لگ گئی جنے کھنے نوں لاگ
لاگاں کِیلے لوک منہہ بس پھر ڈنگ ہی ڈنگ
پلوپلی پنجاب دے نیلے پے گئے انگ
گلیوں ٹُٹّے گیت پھر تر کلیوں ٹُٹی تند
ترنجنوں ٹُٹیاں سہیلیاں چرخڑے گھوکر بند
سنے سیج دے بیڑیاں لُڈن دتیاں روڑھ
سنے ڈالیاں پِینگھ اج پِپّلاں دتی توڑ
جتھے وجدی سی پھوک پیار دی وے اوہ ونجھلی گئی گواچ
رانجھے دے سب ویر اج بھل گئے اوہدی جاچ
دھرتی تے لہو وسیا قبراں پئیاں چون
پریت دیاں شاہزادیاں اج وچ مزاراں رون
اج سبھے کیدو بن گئے حسن عشق دے چور
اج کتھوں ليائیے لبھ کے وارث شاہ اک ہور
آج آکھاں وارث شاہ نوں توں ہی قبراں وچوں بول!
تے اج کتا بے عشق دا کوئی اگلا ورقا پھول

وکٹر ہیوگو(Les Miserables ) میں درست کہتا ہے
"صرف ایک شے دنیا کی تمام فوجوں سے زیادہ طاقتور ہوتی ہے وہ نظریہ جسکا وقت آگیا ہو..."