Chaiya city

ประวัติ พระครูมานิตปุญญากร (น้อม มานิโต)
อดีตเจ้าคณะตำบลตลาดไชยา
อดีตเจ้าอาวาสวัดป่าลิไลยก์
อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี

๑.สถานะเดิม
พระครูมานิตปุญญากร มีนามเดิมว่า น้อม นามสกุล มุสิกะ กำเนิดเมื่อ วันที่ ๓๐ กันยายน พ.ศ. ๒๔๘๒ ตรงกับวันเสาร์ แรม ๒ ค่ำ เดือน ๑๐ ปีเถาะ เป็นบุตรของ นายเนือบ มุสิกะ และนางมั่น มุสิกะ กำเนิด ณ บ้านเลขที่ ๖๖ หมู่ที่ ๕ ตำบลเลม็ด อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี

๒.บรรพชา
อายุได้ ๑๙ ปี ได้บรรพชาเป็นสามเณร เมื่อวันที่ ๑ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๐๑ ตรงกับวันอาทิตย์ ขึ้น ๑๔ ค่ำ เดือน ๗ ปีจอ ณ วัดเวียง อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี โดยมี พระครูโสภณเจตสิการาม (ขำ ธมฺมโชโต) เป็นพระอุปัชฌาย์

๓.อุปสมบท
อายได้ ๒๐ ปี ได้อุปสมบทเป็นพระภิกษุ เมื่อวันที่ ๑๓ เมษายน พ.ศ. ๒๕๐๒ ตรงกับวันจันทร์ ขึ้น ๕ ค่ำ เดือน ๕ ปีกุน ณ พัทธสีมาวัดชยาราม อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี โดยมี
- พระธรรมโกศาจารย์ (เงื่อม อินฺทปญฺโญ) หรือท่านพุทธทาสภิกขุ เจ้าอาวาสวัดพระบรมธาตุไชยาราชวรวิหาร ประธานสงฆ์วัดธารน้ำไหล (สวนโมกขพลาราม) ขณะดำรงสมณศักดิ์ที่ พระราชชัยกวี เป็นพระอุปัชฌาย์
- พระครูสุธนธรรมสาร (ธน จนฺทโชโต) วัดชยาราม เป็นพระกรรมวาจาจารย์
- พระครูโสภณเจตสิการาม (ขำ ธมฺมโชโต) วัดเวียง เป็นพระอนุสาวนาจารย์
ได้รับฉายาทางธรรมว่า มานิโต แปลว่า ผู้ที่คนนับถือ

๔.วิทยฐานะ
- พ.ศ. ๒๔๙๕ สำเร็จการศึกษาชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔ โรงเรียนวัดจายสุทธบุรราษฎร์
- พ.ศ. ๒๕๐๓ สอบไล่ได้นักธรรมชั้นเอก สำนักศาสนศึกษา วัดปาลิไลยก์

๕.การศึกษาพิเศษ
- พ.ศ. ๒๕๒๖ สำเร็จการศึกษาช่างวิทยุ โทรทัศน์ จากโรงเรียนฝึกอาชีพช่างไฟฟ้าโทรทัศน์ กรุงเทพมหานคร
- พ.ศ. ๒๕๓๐ สำเร็จการศึกษาช่างเครื่องกลไฟฟ้า จากโรงเรียนฝึกอาชีพ ช่างไฟฟ้าโทรทัศน์ กรุงเทพมหานคร
- พ.ศ. ๒๕๓๑ สำเร็จการศึกษาช่างเครื่องทำความเย็น และศึกษาแพทย์แผนไทยสาขาเวชกรรม
- พ.ศ. ๒๕๔๘ ได้สอบผ่านแพทย์แผนไทยสาขาเภสัชกรรมภาคทฤษฎี
- พ.ศ. ๒๕๕๐ ได้ผ่านการประชุมสัมมนาวิชาการแพทย์แผนไทยแห่งประเทศไทย ครั้งที่ ๑ เฉลิมพระเกียรติครองสิริราช ๖๐ ปี ณ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
- ๒๙ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๕๑ ได้ผ่านโครงการอบรมภาคปฏิบัติ การทำยาสมุนไพร ครั้งที่ /๒๕๕๑ โครงการสมุนไพรในวัด สำนักพุทธมณฑลอำเภอพุทธมณฑล จังหวัดนครปฐม
- พ.ศ. ๒๕๕๒ ได้เข้าอบรมโครงการดูแลทรัพย์สินทางศิลปะวัฒนธรรมของชาติของพระสังฆาธิการ โดยกรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม สำนักกรมศิลปากรที่ ๑๔ นครศรีธรรมราช

๖.ความชำนาญการ
- งานไฟฟ้า
- การแพทย์ไทย แผนโบราณ
- การแทงหยวกกล้วย (แทงหยวกเพื่อประดับจิตกาธาน เมรุเผาศพ และเบญจาที่รดน้ำ)

๗.งานปกครอง
- พ.ศ. ๒๕๒๗ เป็นผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดสโมสร ตำบลเลม็ด อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี
- พ.ศ. ๒๕๓๖ เป็นรองเจ้าอาวาสวัดปาลิไลยก์ ตำบลเลม็ด อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี
- พ.ศ. ๒๕๔๑ เป็นเลขานุการเจ้าคณะตำบลตลาดไชยา อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี
- พ.ศ. ๒๕๕๐ เป็นผู้รักษาการเจ้าอาวาสวัดปาลิไลยก์ ตำบลเลม็ด อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี
- ๒๒ ตุลาคม พ.ศ.๒๕๕๐ เป็นผู้รักษาการเจ้าคณะตำบลตลาดไชยา อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี
- วันที่ ๒๒ ตุลาคม พ.ศ.๒๕๕๑ เป็นเจ้าอาวาสวัดปาลิไลยก์ ตำบลเลม็ด อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี
- ๒๘ เมษายน พ.ศ. ๒๕๕๑ เป็นเจ้าคณะตำบลตลาดไชยา อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี
- ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๕๒ เป็นพระอุปัชฌาย์
- ๒๗ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๖๐ เป็นเจ้าคณะตำบลตลาดไชยา กิตติมศักดิ์
- ๘ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๖๘ เจ้าอาวาสวัดป่าลิไลยก์ กิตติมศักดิ์

๘.สมณศักดิ์
- พ.ศ. ๒๕๑๗ ได้รับการแต่งตั้ง เป็นพระใบฎีกาฐานานุกรมใน พระครูโสภณเจตสิการาม (ขำ ธมฺมโชโต) เจ้าคณะอำเภอไชยา
- พ.ศ. ๒๕๒๓ ได้รับการแต่งตั้ง เป็นพระสมุห์ ฐานานุกรมใน พระครูโสภณเจตสิการาม (ขำ ธมฺมโชโต) เจ้าคณะอำเภอไชยา
- พ.ศ. ๒๕๒๖ ได้รับการแต่งตั้ง เป็นพระปลัด ฐานานุกรมใน พระครูโสภณเจตสิการาม (ขำ ธมฺมโชโต) เจ้าคณะอำเภอไชยา
- ๕ ธันวาคม ๒๕๕๓ ได้รับพระราชทานตั้งสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตร ในราชทินนามที่ ”พระครูมานิตปุญญากร“

๙.ปัจฉิมวัย
พระครูมานิตปุญญากร (น้อม มานิโต) ได้อาพาธด้วยความชรา เข้ารับการรักษา ณ โรงพยาบาลบ่อยครั้ง และพักรักษาที่กุฏิวัดป่าลิไลยก์ และครั้งสุดท้ายได้เข้ารับการรักษา ณ โรงพยาบาลไชยา ด้วยความชราภาพในสังขาร ท่านละลังขารอย่างสงบเมื่อวันอังคาร ที่ ๒๐ มกราคม ๒๕๖๙ ตรงกับวันอังคาร ขึ้น ๒ ค่ำ เดือน ๓ ปีมะเส็ง เวลา ๐๑.๓๐ น. ณ โรงพยาบาลไชยา สิริอายุ ๘๗ ปี พรรษา ๖๗ ท่ามกลางความเศร้าโศกของศิษยานุศิษย์เป็นอย่างยิ่ง

ก.น้ำหมาก (นายจักรกฤษ แขกฮู้) ผู้เรียบเรียงประวัติ

Avalokiteshvara of Chaiya: A symbol of faith and maritime history

The bronze Avalokiteshvara statue from Chaiya is widely regarded as one of the finest examples of early Mahayana Buddhist art found in Thailand.

Believed to date back to around the 7th–8th centuries, the statue reflects strong maritime influences from the Srivijaya period, when Chaiya was an important port town connected to regional trade and religious networks across Southeast Asia and beyond. The serene facial features, refined posture and intricate craftsmanship highlight the high level of artistic and spiritual expression of the era.

Avalokiteshvara, the Bodhisattva of Compassion, was a central figure in Mahayana Buddhism and was widely venerated in coastal communities engaged in maritime trade, where cultural and religious ideas flowed alongside goods.

Today, the bronze Avalokiteshvara of Chaiya is preserved in the collection of the Bangkok National Museum, where it remains a key piece representing Thailand’s early Buddhist heritage and its role in ancient maritime civilisation.